Trend

Bij agressie op het werk gaat het om ongewenste seksuele aandacht, intimidatie, lichamelijk geweld en/of pesten. In 2011 heeft 24% (1,7 miljoen) van de Nederlandse werknemers te maken met een vorm van externe agressie door klanten, leerlingen, passagiers, patiënten etc. en 16% (1,1 miljoen) met interne agressie (collega’s of leidinggevenden). Ondanks de stabiele trend neemt de risicobeleving toe, vooral in de publieke sector. Van diegenen die in 2005 zeiden gevaarlijk werk te doen, zag 23% confrontatie met agressie als belangrijk gevaar op het werk. In 2010 is dit gestegen tot ruim 30% (44%, resp. 62% in publieke sector). De redenen van deze verschuiving zijn niet onderzocht.

Agressie leidt ook na lange tijd tot gezondheidsschade

Blootstelling aan agressie op het werk leidt zelfs na twee jaar, tot gezondheidsschade, zoals burnout klachten, meer verzuim, een grotere intentie om van baan te veranderen en verminderde werktevredenheid.

Paulien Bongers, Innovatiedirecteur Arbeid bij TNO: “Werknemers die agressie meemaken op het werk zijn verminderd inzetbaar en lopen de kans op voortijdige uitval uit het arbeidsproces. Agressie op het werk blijft door het aantal blootgestelde werknemers en door de aanzienlijke impact, een aandachtspunt in het arbeidsomstandighedenbeleid in Nederland.”

Figuur 1

Trends in externe- en interne agressie op het werk tussen 2007 en 2011
(Bron: Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA), TNO/CBS.)

Risicogroepen

Politie en justitie, gezondheids- en welzijnszorg, het voortgezet onderwijs, warenhuizen en supermarkten behoren tot de risicogroepen bij externe agressie. Ook vrouwen, jongeren, middelbaar opgeleiden en werknemers die parttime werken of nachtwerk doen en/of veel contact hebben met klanten, krijgen vaker te maken met agressie op het werk. Bij interne agressie bevinden zich de meeste risicogroepen in de branches industrie, autohandel en reparatie, justitie en post en telecommunicatie. Agressie wordt hier het meest gezien bij mannen, werknemers van middelbare leeftijd en allochtonen. Ook werknemers die werkzaam zijn via de Wet Sociale Werkvoorziening behoren tot de risicogroepen.

Het TNO rapport ‘Agressie op het werk: Ontwikkelingen, risico’s, impact en behoefte aan maatregelen’ is geschreven in het kader van het Maatschappelijke Programma Arbeidsomstandigheden dat TNO uitvoert in nauwe samenwerking met het Ministerie van SZW en sociale partners.

Persbericht 2012-30