Ons werk

FOAM: Injecteren zeep maakt gaswinning duurzamer

De vraag naar fossiele brandstoffen zal nog lang aanhouden, vooral vanuit de energie-intensieve industrie. Aardgas is daarbinnen de meest groene variant, maar de winning ervan wordt moeilijker naar mate de gasreservoirs verder leegraken. Een van de problemen is 'liquid loading’, het opeenhopen van vloeistoffen in de put. Dat kan de gasproductie ernstig verstoren of zelfs stoppen. Injecteren van zeep is een van de oplossingen.

Hoewel deze techniek al langer wordt toegepast, zijn er veel onduidelijkheden over de effecten van het gebruik van zeep, welke eigenschappen tot welke resultaten leiden en de benodigde hoeveelheden. TNO heeft in het TKI-project FOAM samen met de industrie de handschoen opgepakt om hier beter inzicht in te krijgen.

Effecten niet duidelijk

Nadat er lange tijd gas uit een veld is gewonnen, komt er een moment dat vloeistoffen in de put het stromen van gas in meer of mindere mate blokkeren. Door zogeheten surfactants zoals zeep in de putten te injecteren, wordt de vloeistof opgeschuimd zodat de gasproductie ongehinderd door kan gaan. Maar nog altijd is niet voldoende duidelijk welke eigenschappen van de gebruikte zeep wel of niet effectief zijn en in welke mate. Voor de olie- en gasindustrie is elke stagnatie in de productie enorm kostbaar. Daarom hebben we een uitvoerige testprocedure bedacht, beschreven en uitgevoerd.

Kunnen voorspellen

We hebben een methode ontwikkeld om de resultaten van de injecties kwantitatief te kunnen voorspellen. Hoe effectief is de zeep die je gaat inzetten en hoeveel is er nodig voor een maximaal resultaat? Eerdere testen door de industrie leverden tegenstrijdige resultaten op: zepen die effectief moesten zijn bleken dat vaak niet. Op laboratoriumschaal hebben we verschillende experimenten uitgevoerd om inzicht te krijgen in de gas- en vloeistofstroming in de pijpleidingen. De uitkomsten hebben we gecombineerd met de data over de productie van de putten die de bedrijven ons ter beschikking hebben gesteld. Daar konden we kwalitatief trends in herkennen en verklaren waarom een zeep succesvol is of niet.

Rekenmodel en richtlijn

De door ons ontwikkelde tool is voor de olie- en gasbedrijven goed bruikbaar voor een eerste beoordeling. De software is ook vrij eenvoudig in te bouwen in de systemen van de bedrijven. In een tweede project kijken we met de TU Delft in het bijzondere naar zaken als thermische veroudering en de impact van opgeloste zouten. Verder gaan we de eerdere testen op grotere schaal doen. Dat moet leiden tot een verbeterd rekenmodel dat de stroming van gas en vloeistoffen nauwkeurig kan voorspellen en waarvoor alleen nog maar kleinschalige testen nodig zijn
Naast deze voorspellende methodes werken we aan een richtlijn die voor de olie- en gasbedrijven en hun toeleveranciers hoe ze zeep moeten testen.

Al met al zal door de voorspellende methode het milieu minder worden belast en gaan de kosten van gasproductie omlaag. Op deze manier wordt het winnen van aardgas zo duurzaam als mogelijk.

Deelnemers

In de twee projecten werkten we samen met de NAM, TOTAL, Engie, ONE, TAQA, Wintershall, Petrogas, EBN en TUDelft.

Dr. ir. Jos van 't Westende

Contact

Dr. ir. Jos van 't Westende

E-mail

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Wij gebruiken anonieme cookies om het gebruik van onze site te verbeteren. Ons privacystatement is aangepast aan de nieuwe privacywetgeving in de EU.