Markten elektriciteit en warmte optimaal organiseren

De elektriciteitsmarkt is in betrekkelijk korte tijd veranderd van een overheidsmonopolie in een met concurrentie. En er staan nog veel meer veranderingen op stapel door nieuwe technologieën, verdienmodellen, aanbieders, energiebronnen. ECN part of TNO onderzoekt hoe deze zich ontwikkelende markt het best kan functioneren en welke regulering nodig is.

Het aantal vragen is groot, bij de landelijke overheid en gemeenten in hun nieuwe rol, energiebedrijven, nieuwe dienstenaanbieders, consumenten als individu of lokale collectieven. Voor de antwoorden is kennis nodig over technologie, energiebronnen, de werking van aanbod en vraag.

Energievoorziening in samenhang

Nu worden er verschillende energiedragers gebruikt voor verschillende energiefuncties: olie voor het vervoer, gas voor de warmtevoorziening en elektriciteit voor kracht en licht. Maar er verandert veel in de energievoorziening: elektriciteit gaat mogelijk benzine vervangen als energiedrager in het personenvervoer en ook de warmtevoorziening in huizen en bedrijven zal elektriciteit gedeeltelijk de rol van aardgas overnemen. ECN part of TNO bestudeert de samenhang tussen de verschillende energiefuncties, zoals warmtevoorziening en vervoer, de energiedragers en de productie daarvan. Het doel is een duurzaam èn betrouwbaar energiesysteem te bouwen.

Ontwikkeling aanbod en vraag

De markt van elektriciteit was decennia lang het terrein van provinciale en gemeentelijke aanbieders. Afnemers hadden geen keuze, noch in product (elektriciteit en gas), noch in prijs of leveringsvoorwaarden. De producenten, elektriciteitscentrales, leverden zoveel energie als nodig was. Met een toenemend aanbod van duurzame energie als zon en wind is dat model niet langer houdbaar. Tegelijkertijd doemt er een probleem op: zon en wind produceren meestal niet exact de hoeveelheid stroom die de markt vraagt. ECN part of TNO onderzoekt hoe aanbod en vraag zich in de naaste toekomst gaan ontwikkelen en wat daarvoor nodig is.

Businesscase warmte

Dezelfde vraagstukken dienen zich aan op de markt van warmte. Hier zijn de komende veranderingen zo mogelijk nog groter. De consument krijgt meer keuze. Stadsverwarming komt nu nog via één aanbieder uit één bron op één temperatuur naar de afnemer. Straks zijn er intelligente warmtenetten waarop meer aanbieders actief zijn, warmte uit verschillende duurzame bronnen komt zoals aardwarmte, zonnewarmte of thermische energie en de warmte op uiteenlopende temperaturen wordt aangeboden. Vanuit oogpunt van duurzaamheid een goede ontwikkeling, maar er zijn nog geen sluitende businesscases.

Visie op regulering

De markt voor elektriciteit is nationaal met internationale vertakkingen. Die van warmte ontwikkelt zich tot een regionale, lokale, tot op wijkniveau. Dat vraagt niet alleen andere verdienmodellen maar ook een nieuwe visie op regulering. Daarbij is keuzevrijheid voor de consument het uitgangspunt. Ons onderzoek richt zich op de toekomstige warmtevoorziening waarin keuzevrijheid, leveringszekerheid, regelgeving en toezicht optimaal zijn georganiseerd.

Naar een breed gedragen energietransitie

Dr. Jos Sijm

Contact

Dr. Jos Sijm

  • Energy use Fuels & Markets
E-mail

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Wij gebruiken anonieme cookies om het gebruik van onze site te verbeteren. Ons privacystatement is aangepast aan de nieuwe privacywetgeving in de EU.