Nieuwe mobiliteitsproducten en -diensten hebben de potentie om, via gepersonaliseerde diensten, beter aan te sluiten bij de behoeften van gebruikers (zowel consumenten als bedrijven). Deze innovaties verbeteren bovendien drastisch de bereikbaarheid, leefbaarheid, veiligheid en sociale inclusie van het mobiliteitssysteem.

Whitepaper: Succesvolle mobiliteitstransitie met adaptieve reisbegeleiding

Ontdek onze inzichten op het gebied van de mobiliteitstransitie.

Download

Worden deze kansen echter niet verzilverd, dan kunnen nieuwe mobiliteitsproducten en -diensten daarentegen leiden tot een toename van negatieve welvaartseffecten. Denk daarbij aan de beperking van de toegang tot mobiliteit voor alle lagen van de bevolking (‘mobility for all’) of de kwaliteit van diensten die in het geding raakt. Wat TNO betreft is het cruciaal dat overheden, bedrijven én gebruikers samen verantwoordelijkheid nemen om onze leefomgeving leefbaar, bereikbaar en veilig te houden.

WIE GEEFT STURING AAN MOBILITEIT EN HOE?

In de wereld van mobiliteit spelen bedrijven een steeds grotere rol. Bedrijven zetten in op een tevreden klant en dragen bij aan de efficiënte organisatie van mobiliteit en logistiek. Zonder overheidssturing kan een duurzame samenleving en ‘mobility for all’ echter in het geding komen. In de Verenigde Staten zetten diverse bedrijven in op het ‘winner takes it all’-scenario waarbij zij de aanbieder zijn van zowel het platform als de mobiliteitsdiensten (zoals taxi’s, deelfietsen en stepjes).

Er bestaat dus een kans dat het aanbod van mobiliteits- en logistieke diensten, de toegang daartoe en de algoritmes op de platformen door één of een zeer beperkt aantal partijen wordt bepaald. Het is goed om te beseffen dat met ogenschijnlijk kleine veranderingen van de instellingen in deze algoritmes grote effecten kunnen optreden rond wie toegang heeft tot de dienst, modaliteitskeuze, routekeuze, opbrengsten voor partijen, werkomstandigheden van mensen en inkomsten van de overheid. Met alle maatschappelijke gevolgen van dien. Beter inzicht in hoe deze mechanismen werken is dus noodzakelijk.

GEBRUIKER NIET ALLEEN CONSUMENT

Daarnaast zien we dat de gebruiker niet meer eenduidig is te definiëren, maar verschillende rollen kan spelen: bijvoorbeeld als consument van diensten, als bewoner van een gebied dat een transformatie in mobiliteit en openbare ruimte ondergaat en als leverancier van data. Er is daarom een andere organisatie binnen het ecosysteem nodig die de gebruikers en hun belangen op een goede manier vertegenwoordigt. De uitdaging is om een situatie te creëren waarin overheden, bedrijven en gebruikers samenwerken om een optimale balans te brengen in hun belangen bij het realiseren van innovaties.

Hoe kan de overheid het consumentenbelang borgen?

Voor gebruikers is het van belang dat ze zich beseffen dat hun keuzes tot negatieve welvaartseffecten kunnen leiden, maar ook dat ze bedrijven kunnen aanspreken op hun maatschappelijke verantwoordelijkheid waar het gaat om duurzaam en veilig produceren. Hoe borgt de overheid het consumentenbelang?

Wat ons betreft, kan dat door inzetten op het voorkomen van negatieve bredere welvaartseffecten, bescherming bieden ten aanzien van sociale waarden en het benutten van de kansen die de mobiliteitstransitie met zich mee kan brengen. Het is bovendien zaak dat gebruikers verantwoordelijkheid nemen en bescherming organiseren. Wij adviseren dan ook: richt je op ‘mobility for all’ en regel bescherming van gebruikers in termen van privacy, sociale gelijkheid, kosten, veiligheid, arbeidsvoorwaarden en duurzaamheid.

Het vraagt om gezamenlijk sturing vanuit Europese landen, waarbij in Nederland de juiste ingrediënten aanwezig zijn om als gidsland een koploperrol te pakken. Als we dit niet voor elkaar krijgen overkomt de mobiliteitstransitie ons.

WAT HEEFT TNO TE BIEDEN?

TNO heeft integrale, innovatieve, domein overschrijdende kennis en zicht op de impact van disrupties – met kennis van de technologische details die er toe doen – en op de maatschappelijke transities ten aanzien van mobiliteit, logistiek, verstedelijking, economie en governance.

Met onze innovatieve tools, kennisproducten en -instrumenten en technische innovaties helpen wij het toekomstige mobiliteitssysteem en de leefomgeving vorm te geven. Daarbij nemen we het keuzegedrag van gebruikers steeds beter mee in onze modellen. Met op wetenschappelijk bewijs gestoelde kennis helpen we overheden en bedrijven om maatschappelijke effecten te optimaliseren en risico’s te minimaliseren.

Meedenken met TNO?

Wil je met ons meedenken over hoe we gezamenlijk een toekomstbestendig mobiliteitssysteem kunnen vormgeven?

Contact opnemen
Thema

Strategische Analyses & Beleid

Hoe moet de innovatieagenda van de EU en Nederland eruit zien? Hoe versnellen we de energietransitie? Welk nieuw type jachtvliegtuig of onderzeeër heeft onze krijgsmacht nodig, wat zijn de kosten en levert... Lees verder
Contact

Drs. Geiske Bouma

  • Ruimtelijke ontwikkeling
  • Gebiedsontwikkeling
  • Stedelijke innovatie
  • integrale planning
  • Smart Cities