nieuws

TNO en Universiteit Leiden winnen Europees project voor de productie van enzymen

25 mrt 2015

Hoe bouw je een beter productiesysteem voor bacteriële enzymen, om precies te zijn: streptomyceten? En hoe produceer je bacteriële enzymen in een systeem dat al prima werkt, namelijk schimmels? Dankzij het winnende Europese projectvoorstel FILAZYME gaan TNO, Universiteit Leiden en drie internationale partners die vragen beantwoorden.

De industrie vraagt om enzymen die biomassa volledig afbreken

De biotechnologische industrie heeft grote behoefte aan nieuwe technologie voor de productie van grondstoffen uit biomassa, bijvoorbeeld voor groene brandstof of voedingsmiddelen. Dat vraagt om enzymen die de biomassa volledig afbreken, zodat zo veel mogelijke nuttige grondstoffen vrijkomen. Geen gemakkelijke opgave. Peter Punt van TNO legt uit: “We zijn heel goed in staat om enzymen te maken uit schimmels. Maar als je enzymen wilt maken uit bacteriën heb je een probleem: veel bacteriën scheiden maar weinig van die enzymen uit. Dat is jammer want voor procescondities in de industrie, denk aan het werken bij hoge temperatuur, zijn bacteriële enzymen heel interessant.”

Streptomyceten

Punt, die ook hoogleraar is aan Universiteit Leiden, bedacht met Erik Vijgenboom van dezelfde universiteit een slimme oplossing. “Als we nu eens de brug maken door die bacteriële enzymen in schimmels te produceren, dan los je het probleem misschien op. Onlangs ontdekten we een nieuw soort secretieroute in schimmels en die route zou weleens geschikt kunnen zijn voor bacteriële eiwitten. Dat was alvast één stukje van de puzzel. Toen kwam het tweede stukje: als je kijkt welke organismen wel veel enzymen maken, dan zijn dat bacteriën die behoren tot de streptomyceten. Die zitten in de grond, maar groeien niet in losse celletjes maar als draad. We praten dus over twee filamenteuze (draadvormende) organismen. Erik werkt aan streptomyceten en ik werk aan schimmels: een heel interessante samenwerking.”

Mooi consortium

In het Europese programma voor industriële biotechnologie ERA-IB dienden TNO en Universiteit Leiden een winnend projectvoorstel met de titel ‘Novel approaches to develop filamentous micro-organisms for enzyme production (FILAZYME)’. Om er zeker van te zijn dat de kennis beschikbaar komt voor de Europese economie, zochten ze partners in drie verschillende landen: WeissBioTech uit Frankrijk, H2Biyotek uit Turkije en CSIC uit Spanje. Punt: “Een heel mooi consortium van partijen in interessante niches. Van de één miljoen euro die beschikbaar was kregen we via NWO Chemische Wetenschappen 250.000 euro vanuit de Nederlandse budgetten. Daar zijn we heel blij mee want het was echt een grote competitie.”

Dichterbij de toekomst

“Wat ik aan dit werk zo leuk vind, is dat het technologieën combineert”, besluit Punt. “Schimmels en streptomyceten zijn organismen die beide van nature in de bodem voorkomen en daar een natuurlijk consortium vormen. We bouwen nu een synthetisch consortium waarbij we gebruikmaken van de eigenschappen van beide organismen en dat gaan we ook toepassen. In de industriële biotechnologie was daar tot nu toe geen aandacht voor. Al met al een interessante doorkijk: we onderzoeken het goede van verschillende partners in het ecosysteem en dat combineren we. Dit project brengt ons weer een stapje dichter bij de toekomst van complexe industriële biotechnologie. Ik nodig bedrijven met vragen over de toepassing van ons idee voor specifieke enzymen van harte uit contact met ons op te nemen.”

Kennis

Biorizon als nieuwe weg naar bioaromaten

Technologieën ontwikkelen en opschalen om de commerciële productie van aromatische verbindingen uit biologisch afval in 2025 mogelijk te maken. Daarop richten VITO, ECN part of TNO en TNO zich in het... Lees verder

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.