blik op de toekomst

Digitalisering van de keten: snel en veilig data delen

25 april 2016 • 4 min leestijd

Het digitaal delen van informatie over de bedrijfsgrenzen heen wordt steeds belangrijker, meent Matthijs Punter, onderzoeker bij TNO: “In steeds meer sectoren staat of valt het business model van de toekomst bij een effectieve digitalisering van de keten. Het resultaat? Niet alleen een besparing van kosten doordat systemen beter op elkaar aansluiten, maar ook kansen voor productiviteitswinst en nieuwe vormen van dienstverlening.” Noodzakelijk en interessant. Maar hoe pak je dat nou aan? 7 vragen aan een gedreven onderzoeker.

1. Smart Industry, Industrie 4.0, Digital Manufacturing, De Digitale Fabriek – Je hoort het steeds vaker. Wat houdt het precies in?

“Smart Industry is het versterken van de industrie door maximaal gebruik te maken van de nieuwste informatie en technologische ontwikkelingen. Hierdoor kan de industrie efficiënter, flexibeler, kwalitatief beter en tailor made produceren. De wereld verandert door Smart Industry, en bedrijven moeten daarin meegaan. Toenemende digitalisering, specialisatie, noem maar op. Het digitaliseren van informatiestromen en koppelen van bedrijven in de keten is hierbij essentieel. Voor TNO is Smart Industry één van de belangrijkste domeinen van ketendigitalisering. Andere domeinen waar we naar kijken zijn onder meer smart cities, smart logistics en smart energy.”

2. Waarom digitaliseren en koppelen?

“Er zijn in de maakindustrie veel kosten gemoeid met transacties tussen bedrijven: orders verwerken, planningen afstemmen, kwaliteit bewaken, factureren en ga zo maar door. Dat kost veel tijd en geld. Met een snellere afhandeling van digitale informatie kun je kosten besparen, slimmer werken en de time to market verkorten. Je ziet dat klanten van de maakindustrie vragen om een snellere levering, meer verantwoordelijkheid voor onderhoud en steeds vaker een ‘product op maat’ willen hebben. Door onder meer 3D-printing en robotisering kunnen maakbedrijven zich bovendien meer specialiseren in een bepaalde productiestap. Dat creëert alleen maar meer datastromen. Daarbij maken bedrijven steeds vaker unieke producten. Foutloos produceren wordt steeds belangrijker. Als je een uniek product maakt, is uitval door een productiefout namelijk een groter probleem dan bij massaproductie. Dan moet je je ICT echt op orde hebben.”

"Je ziet dat klanten van de maakindustrie vragen om een snellere levering, meer verantwoordelijkheid voor onderhoud en steeds vaker een ‘product op maat’ willen hebben"

3. Welke expertise voegt TNO toe aan Smart Industry?

“TNO helpt bedrijven en sectoren bij het maken van afspraken over de benodigde standaarden en ICT-systemen. En we doen onderzoek naar nieuwe technologie waarmee veilige en gecontroleerde datadeling veel gemakkelijker wordt. Om data gecontroleerd en veilig uit te kunnen wisselen, moeten de systemen van de verschillende bedrijven interoperabel zijn en dezelfde semantiek gebruiken om met elkaar te kunnen communiceren. Als het ene systeem bijvoorbeeld denkt in centimeters en het andere in inches, dan moet je daar een vertaalslag in maken. Ook zul je afspraken moeten maken tussen bedrijven over wat er bijvoorbeeld minimaal in een digitale order moet staan. Daarbij moet je goed kijken wat je op sectorniveau moet regelen en welke vrijheden er moeten zijn voor individuele bedrijven. Het ontwikkelen van dit soort data-standaarden is een van de kern-expertises van TNO.”

4. Is dit alleen toepasbaar in de maakindustrie?

Nee, we doen dat niet alleen in de maakindustrie. In de landbouw kijken we bijvoorbeeld naar de uitwisseling van informatie over runderen. In de uitzendbranche hielpen we bij het standaardiseren van het digitale urenbriefje. En in de haven van Rotterdam voor de logistiek van schepen en containers. De onderliggende technologie is hetzelfde en het vraagstuk voor een deel ook. Het systeem dat we bijvoorbeeld hebben gemaakt voor het uitlezen van urenbriefjes wordt nu in de gehele uitzendbranche toegepast. 

5. Dus het gaat voornamelijk om het maken van onderlinge afspraken?

Ja, maar daar stopt het niet. We zien dat je nieuwe technologie kunt gebruiken waarmee je digitalisering sneller kunt realiseren tegen lagere kosten én bovendien op een veel gecontroleerdere manier data kunt delen in de keten. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om zogenaamde ‘semantic web’-technologie voor het omgaan met de betekenis van informatie en nieuwe generatie ‘data analytics’ die om kunnen gaan met steeds grotere hoeveelheden data. Daarnaast zie je technologieën als blockchains die het mogelijk maken om partijen in ketens te koppelen zonder de noodzaak van een centraal systeem.”

"We zien dat je nieuwe technologie kunt gebruiken waarmee je digitalisering sneller kunt realiseren tegen lagere kosten én bovendien op een veel gecontroleerdere manier data kunt delen in de keten"

6. Op 26 april heeft premier Rutte op de Hannover Messe het fieldlab ‘The Smart Connected Supplier Network’ geopend. Wat is de rol hiervan?

“Bedrijven komen vaak bij TNO terecht vanwege onze onafhankelijke rol. Wij werken vanuit onze neutrale rol toe naar open oplossingen die in allerlei ICT-systemen geïntegreerd kunnen worden. Dit doen we ook in dit fieldlab, in de high-tech toeleverketen van Brainport Industries. We organiseren zogeheten pressure cookers waarbij toeleveranciers en ICT-bedrijven een week lang gezamenlijk aan de slag gaan. Zo komen we snel tot resultaat. In een testomgeving worden bedrijven in de keten digitaal gekoppeld en zo worden nieuwe ontwikkelingen doorontwikkeld en getest. We richten ons daarbij op de digitale informatiestromen rond orders, tekeningen, facturen en planningen. Met elkaar maken we afspraken om informatie beter overdraagbaar te maken, om als het ware een gemeenschappelijke taal te creëren. We beginnen met dit fieldlab in de high-tech supply chain, maar vaak zie je dat het zich als een olievlek verspreidt. Bijvoorbeeld naar andere domeinen van de maakindustrie, zoals de metaalsector. Bovendien werken we aan dit vraagstuk ook samen met het Duitse Fraunhofer, dus daarmee kunnen we de standaardisering ook internationaal uitrollen.”

7. Kunnen bedrijven zich aansluiten?

“Jazeker. We willen ‘open’ oplossingen. Het is in ieders belang dat de ontwikkelde afspraken straks ook door derden toegepast kunnen worden. Maar daarnaast zijn we ook continu op zoek naar nieuwe digitaliseringscases van maak- en ICT-bedrijven. Bijvoorbeeld een ICT-bedrijf dat een slimme ‘app’ wil ontwikkelen zodat ook mkb-maakbedrijven kunnen deelnemen in zo’n keten. Of een maakbedrijf dat digitaal orders en facturen met klanten of leveranciers wil uitwisselen.”

blik op de toekomst

Podcast Insights seizoen 2 #25 - Pandemiebestendig: samen uit voor én na de crisis

12 jun '20 - 1 min
Het mag weer: een gezellig avondje uit! Maar kan het allemaal wel? En hoe zorgen we - ondanks de noodzakelijke maatregelen - voor een veilige en positieve ervaring... Lees meer
blik op de toekomst

Podcast Insights seizoen 2 #24: Nederland na de energietransitie

29 mei '20 - 1 min
We staan voor een enorme uitdaging. Als we in 2050 klimaatneutraal willen zijn is er nog een lange weg met veel onzekerheden te gaan. Maar: we zijn op weg! Zoals... Lees meer
blik op de toekomst

Podcast Insights Seizoen 2 #23: Sterker uit de coronacrisis door innovatie

15 mei '20 - 1 min
Na de bankencrisis in 2008, verhoogde Duitsland de investering in innovatie en de Duitse economie bloeide hierdoor op. Door deze aanpak, beleefde Duitsland een ‘gouden... Lees meer
blik op de toekomst

De economie na het coronavaccin: hoe Nederland zich uit de crisis kan innoveren

11 mei '20 - 3 min
Nu de ‘intelligente lockdown’ stapsgewijs wordt versoepeld, groeit de aandacht voor de toekomst. Met de bankencrisis in ons achterhoofd willen we koste wat het kost... Lees meer
blik op de toekomst

Podcast Insights Seizoen 2 #22: De impact van corona op de arbeidsmarkt

1 mei '20 - 1 min
Door de coronacrisis en de huidige lockdown staat de arbeidsmarkt op zijn kop. Er waren al veel arbeidstekorten in de zorg, maar door de huidige omstandigheden loopt... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.