innovatie

Hoe blijf je beroepsstress de baas?

13 april 2017 • 3 min leestijd

Op missie uitgezonden militairen moeten onder fysieke en mentaal zware omstandigheden opereren. Levensbedreigende situaties, fysieke uitputting, verveling, machteloosheid of verlies aan zingeving kunnen voor stress zorgen. Op verzoek van Defensie heeft TNO de Coping Flexibiliteit-training ontwikkeld. Deze geeft militairen meer handvaten om effectief om te gaan met stressvolle situaties.

De TNO-afdeling ‘Training and Performance Innovations’ (T&PI) houdt zich onder meer bezig met ‘high performance empowerment’. Dit is het versterken van de mentale en cognitieve component van professionals, die onder veeleisende omstandigheden moeten presteren. Een belangrijk element hiervoor is het vergroten van de mentale veerkracht. Binnen onze krijgsmacht is die mentale vorming een integraal onderdeel van de militaire opleiding. Elk defensieonderdeel doet dat op zijn eigen manier, op basis van traditie en ervaringen.

Fit for life

Defensie wilde graag meer uniformiteit en inzicht hebben in welke trainingsmethodes effectief zijn. TNO is daarop gevraagd dit te onderzoeken. Het resultaat is de Coping Flexibiliteit-training, afgekort de Coping Flex-training. Deze is ontwikkeld op basis van best practices van (inter)nationale krijgsmachten en de nieuwste wetenschappelijke inzichten. De training is ook gevalideerd in de militaire praktijk en kan militairen in hun hele militaire loopbaan ondersteunen: vanaf selectie, opleiding en training tot en met inzet, uitstroom en de tijd erna. ‘Fit for life’ dus.

“De Coping Flex-cursisten waren beter in staat om stress(reacties) bij zichzelf en anderen te herkennen. En de cohesie binnen het peloton was groter”

Voorkeursstrategieën

Een belangrijk aangrijpingspunt voor het versterken van de mentale veerkracht, is coping flexibiliteit. Hierbij gaat het om het bezitten van een breed repertoire aan coping-gedragingen: manieren van omgaan met stress. “Dat coping-gedrag is per persoon heel verschillend”, zegt Marjoleine ’t Hart, T&PI senior technical consultant. “Iedereen heeft zo zijn eigen voorkeursstrategieën, die onder meer ontstaan door de combinatie van persoonlijkheid, opvoeding, cultuur en werkcultuur. De een wil eerst de oorzaak van het probleem onderzoeken en begrijpen. De ander wil erover praten en zoekt steun bij vrienden. De derde gaat een rondje hardlopen. Maar wat doe je als er geen oplossing is voor het probleem. Of als je er met niemand over kunt praten.”

Eigen repertoire vergroten

“Kijk, als je niet kunt terugvallen op alternatieve strategieën, kan dat leiden tot machteloosheid, frustratie, prestatieverlies en een vertraagd herstel van een stressvolle ervaring. Alleen, militairen moeten optimaal blijven presteren én gezond en gemotiveerd blijven op lange termijn. Daarom is het verstandig om meerdere coping-strategieën tot je beschikking te hebben. Onze Coping Flex-training is daarop gericht én op het vergroten van het vermogen om in elke situatie de juiste strategie te kunnen inzetten. Flexibiliteit is een vereiste voor militairen. Kan het niet linksom, dan rechtsom. Als de hamer niet werkt en de schroevendraaier ook niet, dan heb je nog de nijptang en de waterpomptang om in te zetten. Met coping flexibiliteit kun je zo voorkomen dat stress controle over jou krijgt.”

“Flexibiliteit is een vereiste voor militairen. Kan het niet linksom, dan rechtsom”

Coping snapshot

TNO heeft zestien coping-strategieën gedefinieerd, die binnen vier hoofdcategorieën vallen: ‘Probleem aanpakken’, ‘Omgaan met emotie’, ‘Anders kijken naar’ en ‘Samendoen’. Elke training begint met het individueel invullen van een korte vragenlijst. De antwoorden worden vertaald in een persoonlijk ‘coping snapshot’. Dit is een visuele weergave van het coping-repertoire van de militair: welke strategieën zet hij vaak in en welke niet. Zo krijgt de cursist zicht op zijn eigen coping-stijl, zijn kracht en ontwikkelpunten. Met deze kennis kan hij zijn eigen repertoire uitbreiden. Daar is de training verder op gericht, maar ook op weten wanneer je vastloopt en wat je dan moet inzetten.

Beter in staat om stress te herkennen

Om de Coping Flex-training te kunnen valideren, vond er een veldexperiment plaats bij de Koninklijke Militaire School (opleiding voor onderofficier landmacht). Drie opleidingspelotons van elk 50 man kregen de training als onderdeel van hun normale opleiding. Drie andere pelotons volgden alleen de normale opleiding. Na afloop werden ze met elkaar vergeleken. De Coping Flex-cursisten waren beter in staat om stress(reacties) bij zichzelf en anderen te herkennen. ‘t Hart: “Verder was de cohesie binnen het peloton groter. Ze ondersteunden elkaar en zochten zelf actiever hulp.” Instructeurs en cursisten waren erg positief over de Coping Flex-training. Ze vonden de training zelfs noodzakelijk voor alle militairen. Mede daardoor wordt deze training inmiddels op een aantal plekken binnen Defensie ingezet.

“We hebben een toolbox met allerlei trainingselementen. Voor elke doelgroep, een ander pakketje. Zo kunnen we een training opzetten voor ambulance- of spoorwegpersoneel en zelfs voor toppolitici”

Van politie tot politici

Buiten Defensie is er ook belangstelling. TNO heeft hierover contacten met politie en jeugdzorg. Bij de brandweer zijn er zelfs al trainingen verzorgd. “Wel moet je de training op de specifieke doelgroep afstemmen”, zegt ’t Hart. “We hebben een soort toolbox met allerlei trainingselementen. Voor elke doelgroep, een ander pakketje. Trainen op maat dus. Zo kunnen we ook een training opzetten voor ambulance- of spoorwegpersoneel en zelfs voor onze toppolitici. Denk aan ministers die soms flink onder vuur liggen.”

innovatie

Hoe blijf je beroepsstress de baas?

13 apr '17 - 3 min
Op missie uitgezonden militairen moeten onder fysieke en mentaal zware omstandigheden opereren. Levensbedreigende situaties, fysieke uitputting, verveling, machteloosheid... Lees meer
innovatie

Een hightech bescherming tegen inkomende raketten

21 nov '17 - 3 min
Steeds meer landen zijn op zoek naar rakettechnologie als onderdeel van een ruimtevaartprogramma. Helaas kan veel van die technologie ook gebruikt worden voor minder... Lees meer
blik op de toekomst

Munitie uit de printer

12 sep '17 - 4 min
Kruiten, raketmotoren en explosieve ladingen vormgeven met een 3D-printer. Door de expertises van energetisch materiaal en 3D-printen te bundelen, is het mogelijk.... Lees meer
innovatie

De militaire basis van morgen

27 jun '17 - 3 min
Snel en eenvoudig op- en afbouwen, een constructie die beschermt tegen schadelijke weersinvloeden en een zeer laag energieverbruik. Met de Shaded DomeTM – een opblaasbare... Lees meer
column

Investeer in de krijgsmacht van de toekomst

30 mrt '17 - 2 min
Na jarenlange bezuinigingen op Defensie willen veel politieke partijen investeren in de krijgsmacht. Voorkomen moet worden dat de aandacht alleen uitgaat naar fregatten,... Lees meer
blik op de toekomst

“Door kennis over cyber security met de politie te delen, bereik je meer”

16 mrt '17 - 6 min
Sinds een jaar staat Erik Akerboom aan het hoofd van de politie. Na een uitstap bij defensie en als Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid is... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Wij gebruiken anonieme cookies om het gebruik van onze site te verbeteren. Ons privacystatement is aangepast aan de nieuwe privacywetgeving in de EU.