blik op de toekomst

Met HESI de energietransitie versnellen

10 mei 2017 • 3 min leestijd

Om de transitie van fossiel naar duurzaam te versnellen, moeten de systemen van energieleveranciers en de apparatuur bij mensen thuis en bij bedrijven slim met elkaar kunnen praten. In de HESI-faciliteit van TNO in Groningen testen bedrijven innovaties die een intelligent en flexibel energiesysteem dichterbij brengen.

“HESI (Hybride Energie Systeem Integratie) is bedoeld om samen met energiebedrijven, fabrikanten van apparatuur, installateurs of dienstenaanbieders, slimme energiesystemen op een kosteneffectieve manier te ontwikkelen en te beproeven. Veel apparatuur thuis, zoals slimme meters of warmtebatterijen, bieden de consument één oplossing van één aanbieder. Wij werken aan open technologieën en interfaces zodat we de energievoorziening straks slim kunnen aansturen. We hebben in de energiewereld ook standaarden nodig die net zo universeel zijn als wifi of usb. Alles moet met alles kunnen communiceren”, vertelt Richard Beekhuis, energie-expert van TNO en geestelijk vader van HESI.

Twee vliegen in één klap

HESI is een unieke faciliteit in Europa en staat via de snelst beschikbare internetverbindingen direct in contact met energielabs in onder meer de VS, om real time simulaties uit te voeren. In de testomgeving kunnen bedrijven in gecontroleerde, realistische omstandigheden hun innovaties beproeven, zowel hardware als software. Zo werken zij veel sneller van prototype naar marktintroductie. “We slaan hier twee vliegen in één klap. We versnellen met innovaties de energietransitie en helpen bedrijven hun vindingen sneller op de markt te brengen”, zegt Richard.

“HESI vormt in ons land de verbinding met andere laboratoria overal in de wereld. Daardoor kun je internationale standaarden creëren en meer kansen benutten”

Aansluiten en gebruikmaken

Ondernemers hoeven zelf geen tijdrovende en kostbare proefopstellingen te bouwen, want TNO heeft in de HESI-faciliteit alle gangbare apparatuur en aansluitingen beschikbaar waarop ondernemers hun product of dienst kunnen aansluiten en testen. Er is normale elektriciteit en de mogelijkheid van gelijkspanning, warmte, gas, water, Ethernet. Alle gangbare energieapparatuur is aanwezig, zoals cv-ketels, warmtepompen, batterijen, buffers, brandstofcellen en micro WKK’s (warmtekrachtkoppeling). HESI is aangesloten op de geavanceerde internet-backbone van SURFnet, het geavanceerde netwerk voor onderzoek en onderwijs. Bedrijven kunnen hun apparaten daardoor direct aansluiten en gebruikmaken van de apparatuur en software van TNO om metingen te doen die de betrouwbaarheid van hun oplossing aantonen.

Real time simuleren en doorrekenen

HESI bevat een proefopstelling waarin tweehonderd huizen en gebouwen worden gesimuleerd met intelligente energiemanagementsystemen. Hierin zijn per huis, kantoor, straat of wijk ‘real life’ omstandigheden na te bootsen. Die zijn via geavanceerde modellen door te rekenen tot een simulatie van een stad met 100.000 inwoners of meer. Voor deze complexe netwerksimulaties maakt TNO via SURFnet verbinding met buitenlandse labs als het National Renewable Energy Laboratory (NREL) van het Amerikaanse ministerie van Energie. De sturing van vraag en aanbod in het energienet is zo real time door te rekenen. “En daarmee het effect van die aansturing op de benodigde investeringen in de energienetwerken. Bij het verzwaren van de netten gaat het de komende periode om vele miljarden euro’s. Onze berekeningen laten zien hoeveel energieflexibiliteit in een energiesysteem beschikbaar is. Dat kan onnodige investeringen voorkomen waardoor we als samenleving veel geld besparen.”

“Onze berekeningen laten zien hoeveel energieflexibiliteit in een energiesysteem beschikbaar is”

Enthousiaste partners

NREL is enthousiast over de samenwerking met TNO. Bryan Hennegan, Associate Laboratory Director - Energy Systems Integration: “We zijn erg blij met HESI als partner in een wereldwijd netwerk van faciliteiten die werken aan de integratie van energiesystemen. De uitdaging waar we gezien de klimaatverandering voor staan, is het creëren van een betrouwbare, betaalbare en duurzame energievoorziening. HESI is een perfecte faciliteit voor ondernemers om te experimenteren met nieuwe technologieën.” Andere buitenlandse partners zijn het Pacific Northwest National Laboratory (PNNL) in de VS en het Belgische EnergyVille. Aruba, waar TNO al jaren een vestiging heeft, ziet uit naar samenwerking met HESI. Juan-David Yrausquin, gevolmachtigd minister van Aruba in Den Haag: “Aruba werkt aan honderd procent duurzame energie. Samenwerking met TNO, HESI en de innovatieve woonwijk Smart Community Aruba brengt dat doel dichterbij. HESI is in staat verschillende energiebronnen in één omgeving te modelleren.”

“De uitdaging waar we voor staan, is het creëren van een betrouwbare, betaalbare en duurzame energievoorziening”

Open protocol versnelt energietransitie

Pallas Agterberg, manager strategy van netwerkbedrijf Alliander: “Geweldig dat TNO het initiatief heeft genomen voor HESI. Het vormt in ons land de verbinding met andere laboratoria overal in de wereld. Daardoor kun je internationale standaarden creëren en meer kansen benutten.” Met onder meer Alliander heeft TNO een open protocol ontwikkeld, Energy Flexibility Interface (EFI), voor aansturing van slimme apparatuur in huis. Dat kan een warmtepomp zijn, airco, zonnepanelen of laadpalen voor elektrische auto’s. Richard: “Als fabrikanten hun apparaten geschikt maken voor EFI ontstaat er een open markt waarin consumenten makkelijk kunnen wisselen tussen apparaten en diensten van verschillende leveranciers. Al die apparaten worden dan heel flexibel inzetbaar in het intelligente energiesysteem en ze stemmen vraag en aanbod onderling optimaal af. Zo kunnen we steeds meer duurzame bronnen aan het energiesysteem toevoegen en versnellen we de energietransitie.”

blik op de toekomst

Met HESI de energietransitie versnellen

10 mei '17 - 3 min
Om de transitie van fossiel naar duurzaam te versnellen, moeten de systemen van energieleveranciers en de apparatuur bij mensen thuis en bij bedrijven slim met elkaar... Lees meer
verhaal van de klant

Duurzaam wonen op een tropisch eiland wordt werkelijkheid

16 nov '17 - 4 min
Aruba streeft naar duurzaamheid. En dat kan ook, vooral omdat het Caribische eiland beschikt over krachtige energiebronnen zoals zon en wind. In de Smart Community... Lees meer
innovatie

Van Frankrijk tot Californië: energieopwekkend wegdek gaat de grens over

22 sep '17 - 3 min
Een wegdek waarover je niet alleen kunt rijden, maar dat ook duurzame energie produceert. Dat is SolaRoad: een TNO-innovatie die een paar jaar geleden niet meer... Lees meer
innovatie

Zuiver water en elektriciteit met MemPower®

4 aug '17 - 3 min
Water is er genoeg op de wereld, maar goed drinkwater is schaars. TNO’s MemPower® verandert met behulp van membraantechnologie en duurzame energie, zeewater in drinkwater... Lees meer
blik op de toekomst

Over 5 jaar 250 bedrijventerreinen energieneutraal of zelfs energiepositief

5 jul '17 - 3 min
Bedrijventerreinen bieden ongekende kansen om energie te besparen. Ondernemers verzilveren die kansen echter nog onvoldoende. De stichting Bedrijventerreinen Energiepositief... Lees meer
blik op de toekomst

Innovaties drijvende kracht achter de energietransitie

19 jun '17 - 3 min
Dat het Nederlandse energiesysteem de komende decennia drastisch gaat veranderen, daar is iedereen het wel over eens. Maar hoe precies? En met welke snelheid? Dat... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Wij gebruiken anonieme cookies om het gebruik van onze site te verbeteren. Ons privacystatement is aangepast aan de nieuwe privacywetgeving in de EU.