blik op de toekomst

Over 5 jaar 250 bedrijventerreinen energieneutraal of zelfs energiepositief

5 juli 2017 • 3 min leestijd

Bedrijventerreinen bieden ongekende kansen om energie te besparen. Ondernemers verzilveren die kansen echter nog onvoldoende. De stichting Bedrijventerreinen Energiepositief (BE+), waarin onder meer TNO deelneemt, steunt Nederlandse ondernemers met raad en vooral daad als zij samen met andere lokale ondernemers hun energiegebruik drastisch verminderen.

De cijfers liegen er niet om: op de 250 terreinen waar BE+ – waaraan naast TNO ook Oost NV, de Stichting Kennisalliantie Bedrijventerreinen Nederland, Kortman DGO en WM3 Energie deelnemen – initiatieven van ondernemers steunt of gaat steunen, kan 32 petajoule aan energie worden bespaard of opgewekt. De vermindering van de CO2-uitstoot loopt op tot drieduizend kiloton en in de installatiesector ontstaan 2500 nieuwe banen. Als je bedenkt dat Nederland zo’n 3500 bedrijventerreinen telt, is de mogelijke energiebesparing op nationale schaal genoeg om een zeer substantieel deel van het Energieakkoord – 100 petajoule energiebesparing per 2020 – in te vullen.

Snel inzicht door tool

De basis van het verhaal van BE+ is dat veel ondernemers zich onvoldoende bewust zijn van hun energiekosten en de mogelijke besparingen. “Vooral bij de mkb'ers ontbreekt het nog aan kennis en goeddoordachte plannen”, zegt Lennart van der Burg, Business Developer Sustainable Energy bij TNO. “Daardoor maken ze weinig of geen gebruik van de kansen die een collectieve aanpak kan bieden.” Om juist die ondernemers over de streep te trekken, ontwikkelde TNO met ondersteuning van de Topsector Energie een tool die hen snel inzicht geeft in wat ze kunnen doen om hun energiegebruik terug te brengen.

“TNO ontwikkelde een tool die ondernemers snel inzicht geeft in wat ze kunnen doen om hun energiegebruik terug te brengen”

Potentieel aan energiebesparingen

“De ondernemers hoeven geen gegevens voor de tool aan te leveren. We gebruiken bestaande informatie van bijvoorbeeld gemeenten, CBS of netbeheerders”, vertelt Van der Burg. “Denk aan het type bedrijf, aantal werknemers of de energie-infrastructuur. Die gegevens combineren we met behulp van TNO-kennis over big data tot een overzicht van het potentieel aan energiebesparingen. Daarbij houden we rekening met de situatie op het bedrijventerrein waar het bedrijf is gevestigd en met de investeringen die noodzakelijk zijn. We gaan uit van een terugverdientijd van minder dan vijftien jaar, waarbij bedrijven direct na de investering al geld gaan terugverdienen.”

Vrijheid voor ondernemers

De aanpak van BE+ is pas echt effectief als alle of in elk geval minstens zeventig procent van de ondernemers aanhaakt. Daarom gaat het consortium van start op bedrijventerreinen waar bedrijven al een vorm van samenwerking kennen. Van der Burg: “Daarbij geeft BE+ ondernemers zo veel mogelijk vrijheid. Ze kunnen de energiebesparingen helemaal zelf regelen, maar er is bijvoorbeeld ook een pakket dat hen op technisch en financieel gebied volledig ontzorgt. Uiteindelijk is het niet vrijblijvend, want de klimaatdoelstellingen zijn wettelijk vastgelegd. Als het niet anders kan, kunnen de omgevingsdiensten handhavend optreden.”

“We gaan uit van een terugverdientijd van minder dan vijftien jaar, waarbij bedrijven direct na de investering al geld gaan terugverdienen”

Het nut van goede informatie

Maar zover laat BE+ het liever niet komen. “We willen overtuigen met een goed verhaal. Daarom hebben we onze gedragspsychologen van TNO Soesterberg ingeschakeld. Die weten precies hoe je mensen kunt motiveren.” En die aanpak van de BE+ werkt: “Ondernemers zien meteen waar de kansen liggen. Vervolgens moeten we nog wel de specifieke situatie van elk bedrijf analyseren. Maar veel ondernemers zijn ondertussen positief gemotiveerd en werken graag mee. Dat is het nut van goede informatie.”

Oplaadpalen voor elektrische auto’s

“We hebben een aanpak waarmee we de vraagbundeling efficiënt en effectief kunnen uitvoeren”, zegt Van der Burg. “Het is mogelijk dat het ministerie van Economische Zaken onze aanpak overneemt, omdat het een aanvulling is op het bestaande beleid. BE+ wil namelijk niet alleen het laaghangende fruit plukken, maar zich richten op alle vormen van energiebesparing. Maatregelen als het lokaal opwekken van duurzame energie, energieopslag of een kleinschalig warmtenet, liggen voor de hand. Daarnaast kun je ook denken aan oplaadpalen voor elektrische auto’s of het delen van vervoermiddelen.”

“Samen met onze partners maken we van de aanpak van BE+ een succesvol exportproduct”

Exportproduct

Als het aan BE+ ligt, zijn over vijf jaar de eerste 250 bedrijventerreinen energieneutraal of zelfs energiepositief. Dat laatste betekent dat er op zulke terreinen genoeg energie wordt opgewekt voor eigen gebruik en dat er ook energie overblijft om terug te leveren aan het net. Van der Burg: “Ondertussen kijken we al naar terreinen in de rest van Nederland. Bovendien hebben landen zoals het Verenigd Koninkrijk, Denemarken en Italië belangstelling getoond. Samen met onze partners maken we van de aanpak van BE+ een succesvol exportproduct.”

blik op de toekomst

De economie na het coronavaccin: hoe Nederland zich uit de crisis kan innoveren

15 feb '21 - 3 min
Nu het vaccineren is opgestart, groeit de aandacht voor de toekomst. Met de bankencrisis in ons achterhoofd willen we koste wat het kost voorkomen dat onze economie... Lees meer
blik op de toekomst

Twee tips om de focus binnen een ecosysteem in balans te houden

10 feb '21 - 4 min
In het proces van orchestreren van innovatie zijn twee zaken van groot belang: focus op de innovaties die worden ontwikkeld én focus op de samenwerking tussen de... Lees meer
dossier

Zo krijg je grip op complexe innovatietrajecten

21 jan '21 - 5 min
De complexiteit van publiek-private innovatietrajecten is soms gekmakend. Dat komt omdat de relevante partijen weliswaar een gezamenlijk doel kunnen hebben, maar... Lees meer
blik op de toekomst

Te veel focus: een herkenbare valkuil?

13 jan '21 - 3 min
Als Innovation Orchestrator bij TNO zet ik samenwerkingen op. Samen met relevante partijen ontwikkelen we innovaties die we in de praktijk implementeren om verandering... Lees meer
blik op de toekomst

Orchestrating innovation: hoe transities écht kunnen slagen

17 nov '20 - 4 min
Een methode om complexe maatschappelijke transities in goede banen te leiden. Met de voeten in de klei. Dat is orchestrating innovation. Door te zorgen dat bij alle... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.