op de werkvloer

Reservisten pakken hun rol

12 augustus 2019 • 5 min leestijd

Met de voeten in de klei. Voor de reservisten van TNO is het meer dan een uitdrukking. Op de loonlijst bij de landmacht, luchtmacht, marine of marechaussee draaien ze, elk vanuit hun specifieke deskundigheid, mee met de mannen en vrouwen waarvoor hun onderzoek is bestemd.

Meer weten over de reservisten van TNO?

Neem contact op via email

Mail Rudi

Operationeel analist Rudi Gouweleeuw ging in 2003 als een van de eerste TNO-experts met de Koninklijke Landmacht op uitzending naar Afghanistan. “Onze taak was het concreet en meetbaar maken van de doelstelling van de missie: vrede en veiligheid brengen. Welke veranderingen moet je dan bewerkstelligen? Zijn er minder aanslagen? Verandert de houding van de bevolking ten opzichte van de eenheden? Zien we economische groei? En dragen de dingen die we doen daaraan bij?”

“We gebruikten wetenschappelijke methoden en tools”, legt Gouweleeuw uit. “Zo bekeken we met een invloedsdiagram welke actoren een rol speelden en hoe die zich tot elkaar verhielden. Bovendien interviewden we de militairen die naar buiten gingen. Op die manier konden we de commandant en de staf adviseren: als je aan deze knop draait, dan kan het die en die impact hebben. Dus ga je naar het westen of het oosten? Ga je vechten of ga je juist een politiepost opbouwen, een schooltje neerzetten, de strijdkrachten opleiden? En hoeveel mensen moet je dan opleiden?”

 

"Je kunt een land beter duiden als je er zelf bent. Wanneer je op vakantie naar Frankrijk gaat, kijk je op de kaart. Maar pas als je camembert hebt geroken, gaat het land voor je leven. Met Afghanistan is het net zo."

Camembert

Ook Maartje Schuurmans was als operationeel analist in Uruzgan. “Je kunt een land beter duiden als je er zelf bent. Wanneer je een vakantie naar Frankrijk plant, dan kijk je op de kaart. Maar pas als je camembert hebt geroken, gaat het land voor je leven. Met Afghanistan is het net zo. Het zand is bijvoorbeeld zo fijn, dat het overal in gaat zitten. Je materieel slijt supersnel, je krijgt je zonnebril niet meer schoon, je fotocamera houdt er na drie weken mee op. Dat soort dingen.”

“Je kunt heel mooie, intelligente en slimme toepassingen bedenken, maar je moet ook begrijpen waar en hoe de innovaties van TNO worden ingezet”, vult Roy Mente aan, die drie dagen per week actief is als innovatiemanager bij de Koninklijke Marechaussee in Den Haag. “Ik ben reservist geworden om me nog meer in de Nederlandse krijgsmacht te kunnen inleven. Doordat ik ervaar hoe de realiteitszin van wat we verzinnen wordt getoetst, kan ik eraan bijdragen dat onze innovaties op het gebied van – in mijn geval – bijvoorbeeld cyber en hybride conflictvoering nog beter toepasbaar zijn.”

"We komen door het directe contact op ideeën en behoeften waar we anders niet op zouden komen."

Augmented reality

Mente: “Als je de soldaat informatie van een mobiel apparaat wilt laten gebruiken terwijl die zich in een drukke dreigende situatie bevindt, dan is dat niet zo handig. Zorgen we voor een andere interface met bijvoorbeeld augmented reality, dan is dat wellicht opgelost. Dat zijn typisch ervaringen die in de praktijk tot je komen. Tegelijk komen we door het directe contact op ideeën en behoeften waar we anders niet op zouden komen, zoals de mogelijke behoefte van de marechaussee aan kleine draagbare laserwapens voor bewaken in dicht verstedelijkt gebied.”

Schuurmans vervolgt: “Toen ik eens buiten de poort was, zag ik vanaf het dak van de governor’s compound velden waar eerst opium had gestaan en nu aardappels werden geteeld. Ook keek ik op de speelplaats van een gemengde basisschool, die de landmacht daar had helpen opzetten. Op het trappetje van een glijbaantje stonden wel tien kindertjes te drommen. Het liet zien dat de Nederlandse aanpak werkte: de kinderen gingen naar school én hadden veel plezier.”

Onderdeel van het team

“Wat ik mooi vond, was die samenwerking tussen ontwikkelingssamenwerking, Defensie en het ministerie van Buitenlandse Zaken”, zegt Schuurmans. “Verder draaiden we als reservisten ook echt mee en voelden we ons onderdeel van het team. Dat kwam mede door het opwerktraject van acht weken in Nederland, waar we elkaar in oefeningen en planvormingen goed leerden kennen.”

“Toen in Uruzgan raketten op het kamp vielen was dat toch wel heel bijzonder”, kijkt Gouweleeuw terug. “Volledig omgehangen (in gevechtstenue en bewapend) werden we ingedeeld in de quick reaction force en draaiden we ’s nachts wachtdiensten. Op zulke momenten word je als gewone militair beschouwd. Niet voor niets herhalen we ieder jaar de militaire basisvaardigheden op de schietbaan en in de gasmaskeroefenruimte.”

Nieuwe operationele concepten

Momenteel ondersteunt Schuurmans de landmacht bij het beproeven van nieuwe operationele concepten. “Wij helpen die vorm te geven als onderdeel van de bestaande oefen- en trainingsweken. Welke variabelen zou je willen meten? Welke gevolgen heeft dat voor de logistiek, de planning of bij een aanval? Wanneer opereer je effectiever dan voorheen en hoe ga je dat meten? Dit najaar draaien we mee met een oefening in Duitsland en een dag in de week nemen we deel aan werkgroepoverleggen op de kazerne.”

“Maar er zijn nog veel meer reservistenfuncties dan alleen die van operationeel analist of innovatiemanager”, vertelt Gouweleeuw. “Zo hebben we een collega die een dag in de week werkt als scientific advisor bij de staf van de luchtmacht. Een ander stuurt het scheepvaartverkeer aan tijdens oefeningen en operaties van de marine en weer een ander adviseert de landmacht over bermbommen. Zo zetten we de verschillende specialismen die TNO in huis heeft graag in voor het nut van Defensie.”

Meerwaarde

Gouweleeuw vindt het een aanrader om reservist te zijn. “Het is een meerwaarde. Zeker als je wordt uitgezonden ga je qua ontwikkeling in een snelkookpan. Je leert onder tijdsdruk presenteren en rapportages schrijven, werken in een team, lange dagen maken, in een andere cultuur dingen doen. Bovenop die persoonlijke ontwikkeling leer je veel, wat je weer bij TNO kunt toepassen. TNO onderkent dat en faciliteert de reservisten uitstekend met specifieke arbeidsvoorwaarden.”

“Met een gezamenlijke geschiedenis die al meer dan zeventig jaar teruggaat, zijn Defensie en TNO belangrijke partners van elkaar”, besluit Mente. “Het uitwisselen van personeel is erg nuttig. We zien dat reservisten vaak een consultantrol pakken op het grensvlak van Defensie en TNO, of als programmamanager of projectleider. Dat doen ze omdat zij de verbinding kunnen maken – op welk onderzoeksgebied dan ook. Hoe sterker we daar nu en in de toekomst op inzetten, hoe groter het effect dat we samen bewerkstelligen.”

Meer weten over wat de reservisten van TNO allemaal doen?

Neem contact op via email

Mail Rudi
blik op de toekomst

Podcast Insights seizoen 2 #25 - Pandemiebestendig: samen uit voor én na de crisis

12 jun '20 - 1 min
Het mag weer: een gezellig avondje uit! Maar kan het allemaal wel? En hoe zorgen we - ondanks de noodzakelijke maatregelen - voor een veilige en positieve ervaring... Lees meer
blik op de toekomst

Podcast Insights seizoen 2 #24: Nederland na de energietransitie

29 mei '20 - 1 min
We staan voor een enorme uitdaging. Als we in 2050 klimaatneutraal willen zijn is er nog een lange weg met veel onzekerheden te gaan. Maar: we zijn op weg! Zoals... Lees meer
innovatie

Licht als verdediging? Laser haalt ongewenste drones neer

19 mei '20 - 2 min
Bijna 300.000 kilometer per seconde. Dat is de lichtsnelheid, en dus ook de snelheid van laserlicht. Sneller dan welk projectiel dan ook. Daarbij is een laser nauwkeurig... Lees meer
blik op de toekomst

Podcast Insights Seizoen 2 #23: Sterker uit de coronacrisis door innovatie

15 mei '20 - 1 min
Na de bankencrisis in 2008, verhoogde Duitsland de investering in innovatie en de Duitse economie bloeide hierdoor op. Door deze aanpak, beleefde Duitsland een ‘gouden... Lees meer
blik op de toekomst

De economie na het coronavaccin: hoe Nederland zich uit de crisis kan innoveren

11 mei '20 - 3 min
Nu de ‘intelligente lockdown’ stapsgewijs wordt versoepeld, groeit de aandacht voor de toekomst. Met de bankencrisis in ons achterhoofd willen we koste wat het kost... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.