column

Startups lossen de armoede in Afrika niet op

Blogger: Mathilde Miedema

9 december 2019 • 2 min leestijd

Recent is de Nobelprijs voor de Economie 2019 uitgereikt aan drie economen voor hun onderzoek naar de aanpak van extreme armoede in ontwikkelingslanden. Zij hebben vastgesteld dat naadloze aansluiting bij de lokale context en het behalen van impact op de korte-termijn essentieel zijn voor een succesvolle aanpak. In ontwikkelingslanden liggen talloze kansen voor ondernemers om te innoveren en deze lessen in de praktijk te brengen. En zakendoen te combineren met sociale impact. Nederland staat goed voorgesorteerd op deze uitdagingen, want wij zijn gewend aan collectief innoveren in ketens en sectoren, maar we verzilveren deze kansen onvoldoende, hoe komt dat?

Sectorgerichte aanpak

De extreme armoede in de wereld neemt al decennialang af. Toch zijn er nog 736 miljoen mensen die een dagelijks inkomen hebben van minder dan 1,90 Amerikaanse dollar. Maar armoede gaat verder dan dat, naast goede voeding en toegang tot zorg en onderwijs gaat het ook om toegang tot elektriciteit, zodat het dagelijks leven en de economie niet bij zonsondergang stilvalt. De focus ligt op Afrika, op het gebied onder de Sahara. Als de trends zich doorzetten leven in 2030 negen van de tien extreme armen in dit gebied. De meesten van hen wonen op het platteland, werken als boer, zijn slecht opgeleid en jonger dan achttien jaar oud. Alleen door innovatie kan de vicieuze cirkel van armoede voor deze groep doorbroken worden. Met een sectorgerichte aanpak waarin ondernemerschap en het realiseren van sociale impact hand-in-hand gaan kan dit succesvol worden.

Innovatieve ecosystemen

Zowel in het beleid als in veel ontwikkelingsprogramma’s voor armoedebestrijding in Afrika wordt onnodig veel aandacht besteed aan startups en businessplan competities. TNO is van mening dat dit geld effectiever ingezet kan worden. In Nederland sluiten zeven van de tien startups hun deuren alweer binnen een jaar, omdat de marktvraag onvoldoende blijkt, de concurrentie te groot is of ze geen toegang tot investeringskapitaal hebben. Terwijl Nederland een innovatieland is en er een heel ecosysteem voorhanden is om deze startups te laten vliegen. Voor het daadwerkelijk  gebruik van innovatie is het organiseren van een kloppend ecosysteem (overheid, kennisinstellingen, bedrijven) cruciaal. In Afrika mist dit innovatie ecosysteem en startups hebben het daarom moeilijker. Willen we de armoede in Afrika effectief aanpakken dan moeten we gezamenlijk meer sector gerichte programma’s  starten en de innovatieve ecosystemen in Afrika op bouwen. Waarbij het Nederlandse en lokale bedrijfsleven, zowel mkb als grote spelers, en kennisinstellingen elkaar versterken in de keten, innovatieve technologie kunnen introduceren en het samen tot een succes kunnen maken. Dit creëert lokaal ondernemerschap, werk en inkomen op een duurzame manier en vormt een oplossing voor de extreme armoede.

Enorme potentie

Zo startte TNO via het programma Innovation for Development met Flying Food, waarin samen met Kreca-Entofood BV, New Generation Nutrition BV, Wageningen Research en ICCO het kweken van krekels is opgestart in Kenia en Oeganda. Door Flying Food werd de voedselverwerking opgezet en is er nu krekelmeel op de markt. De bevolking was al gewend insecten te eten door ze in het wild in bepaalde seizoenen te vangen. Nu is er door kweek het hele jaar door toegang  tot eiwitrijk voedsel en extra inkomen. Ruim 100 honderd boeren kweken nu krekels als bij-activiteit op hun dagelijks werk en nog vierhonderd zijn getraind en staan in de startblokken. De boeren die al enige tijd bezig zijn, hebben ongeveer 50% extra inkomsten. Tevens zijn er nu twee grotere bedrijven en investeerders actief in de waardeketen. Er zit enorme potentie in; de marktvraag overstijgt inmiddels het aanbod.

Kloppend business model

Kracht hier is de sectoraanpak, waar kleine en grote ondernemers aan elkaar gelinkt worden en elkaar versterken. Er is een kloppend business model en mensen worden opgeleid. Andere voorbeelden van projecten waarin Innovation for Development actief is omvatten biologisch afbreekbare plastics uit afvalstromen in Bangladesh voor toepassing in maandverband; de marktintroductie van bakstenen die de ontbossing in Malawi tegengaan en het gebruik van satellietdata voor het onderhouden van duurzame energiesystemen in afgelegen gebieden. Er zijn  ontelbare mogelijkheden voor het bedrijfsleven om actief te worden op deze nieuwe markten en business te combineren met maatschappelijke impact. Veel vrouwen en jongeren willen een eigen bedrijf starten en het heft in eigen hand nemen, zodat ze niet langer afhankelijk zijn van donorgelden. Alleen door sectorgerichte aanpak zal dit lukken en duurzaam zijn.

Laten we het met elkaar doen, de hele wereld snakt ernaar!

TNO nodigt jou uit om te abonneren op onze Engelstalige Innovation for Development nieuwsbrief

Ongeveer drie keer per jaar informatie over onze meest recente activiteiten

Abonneren
column

Duurzame mobiliteit: economische groei, maatschappelijke impact

27 feb '19 - 4 min
In de discussies over de toekomst van mobiliteit gaat het vaak over drie grote uitdagingen: hoe realiseren we een mobiliteitswereld zonder ongelukken en slachtoffers,... Lees meer
column

We hoeven niet allemaal het ov in

30 jan '19 - 5 min
Het is onderhand bijna een mantra: om de files te verminderen, moeten we massaal de auto uit. Allemaal lovenswaardige initiatieven worden uitgerold om mensen te... Lees meer
column

Gaat de zelfrijdende auto het ov, fietsen en lopen verdringen?

15 jan '19 - 4 min
Gaan zelfrijdende voertuigen, die we bovendien niet langer in eigendom hebben, het ov, fietsen, brommen en lopen straks verdringen? Is de auto straks niet langer... Lees meer
column

Wat de Nederlandse industrie echt verder brengt? Inspirerende missies!

10 jan '19 - 3 min
Missiegedreven beleid. Dat is wat er volgens TNO nodig is om van Nederland een écht Innovatieland te maken. Tom van der Horst, Business Director Strategies for Industry... Lees meer
column

Auto neemt bestuurder steeds meer taken uit handen

5 dec '18 - 4 min
De automobilist wordt in de nabije toekomst steeds minder bestuurder; systemen in de auto gaan rijtaken overnemen. De trend naar volledig automatisch rijden is onomkeerbaar.... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.