column

Wat de Nederlandse industrie echt verder brengt? Inspirerende missies!

10 januari 2019 • 3 min leestijd

Missiegedreven beleid. Dat is wat er volgens TNO nodig is om van Nederland een écht Innovatieland te maken. Tom van der Horst, Business Director Strategies for Industry and Innovation bij TNO, pleit in zijn blog dan ook voor inspirerende missies binnen de Nederlandse industrie.

John F. Kennedy bezocht in 1962 het NASA Space Center. Hij bereidde daar een belangrijke speech voor. Een jaar eerder had hij al aangekondigd dat Amerika binnen tien jaar de mens op de maan zou laten landen en weer veilig terug naar aarde zou brengen. En nu was het tijd om de Amerikanen te laten zien dat het hem menens was. Tijdens de voorbereidingen in een NASA-hangar kwam hij een schoonmaker tegen. “Hey, wat doe jij hier?”, vroeg hij. Het antwoord van de schoonmaker verraste hem. “Oh, meneer de president, ik help om een man op de maan te zetten.”

Gezamenlijke inspanningen

Een man op de maan zetten. Dat klinkt toch net wat spannender dan een vloer dweilen. De Kennedy-anekdote illustreert goed wat een inspirerende missie kan doen voor het moraal. Op het hoogtepunt van de voorbereidingen werkten er 400.000 mensen en meer dan 20.000 industriële bedrijven en universiteiten mee om de maanmissie werkelijkheid te laten worden. Kosten van de hele operatie: 24 miljard dollar. En dankzij al die inspanningen stapte Neil Armstrong op 21 juli 1969 inderdaad als eerste mens op de maan.

“Maar in Nederland hebben we met de Deltawerken ook al een belangrijke missie volbracht: bescherming tegen overstromingen voor iedereen”

Uitdagingen genoeg

Die historische maanreis is tot dusver het beste voorbeeld van hoe ver je kunt komen als je met z’n allen een gezamenlijke missie hebt. Maar in Nederland hebben we met de Deltawerken ook al een belangrijke missie volbracht: bescherming tegen overstromingen voor iedereen. Dus waarom passen we dat principe niet vaker toe bij grote uitdagingen? En grote uitdagingen, die zijn er genoeg. Neem zaken als klimaatverandering, digitalisering en vergrijzing. Stuk voor stuk problemen die heel nadrukkelijk om een gezamenlijke aanpak en een flinke dosis innovatie vragen.

Digitalisering van de industrie

Als ik vervolgens naar de Nederlandse industrie kijk, zie ik dat vooral digitalisering een grote uitdaging is. Consumenten vragen steeds meer producten ‘op maat’. Iedere Mini die Nedcar in Born produceert, is anders. Digitalisering biedt steeds meer mogelijkheden voor flexibele productie. Maar het omgekeerde effect is er ook: bedrijven die niet investeren in digitalisering en flexibele productie verliezen marktaandeel omdat ze te duur worden. Het is heel urgent dat de Nederlandse industrie hierin een omslag maakt.

“De gaskraan gaat straks dicht. Dat betekent dat de industrie moet gaan elektrificeren”

Elektrisch verwarmen en verhitten

Minstens zo belangrijk is de verduurzaming van de Nederlandse Industrie. In een branche die nog veel op fossiele brandstoffen draait, valt het niet mee om een flinke CO2-reductie te realiseren. Maar de gaskraan gaat straks dicht. Dat betekent dat de industrie moet gaan elektrificeren. Niet alleen voor het verwarmen van fabriekshallen, maar ook voor productieprocessen waar verhitting voor nodig is, zoals het maken van nieuwe chemicaliën.

Nieuwe duurzame technologie

Tegelijkertijd liggen er ook grote kansen voor de industrie, namelijk als producent van nieuwe duurzame technologie. Producenten van gasketels maken bijvoorbeeld nu al een omslag naar warmtepompen. En daar is nog veel meer mogelijk.

Het is dus overduidelijk welke kant het op gaat. Industriële bedrijven die op de oude voet doorgaan, zullen het straks niet meer redden. Zij moeten dus vernieuwen, innoveren. Zichzelf opnieuw uitvinden. En veel tijd is er niet om die transitie te maken.

“Bedrijven moeten ook op een andere manier worden uitgedaagd, missiegedreven innovatiebeleid kan daarvoor een krachtig middel zijn”

Meer dan regels en voorschriften

Hoe kunnen we de innovatie binnen de industrie versnellen? De overheid moet daar wel een voortrekkersrol pakken, wat ook steeds meer gebeurt. Zo neemt de overheid veel maatregelen om de klimaatverandering tegen te gaan. Dat levert veel regels en voorschriften op waaraan het bedrijfsleven zich moet houden. Alleen is dat niet erg inspirerend. Bedrijven volgen die regels omdat het nu eenmaal moet. Ze moeten ook op een andere manier worden uitgedaagd. En missiegedreven innovatiebeleid kan daarvoor een heel krachtig middel zijn.

Missies die ons verder gaan brengen

We zijn nu met zowel de overheid als met belangrijke partijen binnen de industrie aan het kijken welke missies ons echt verder gaan brengen. Denk bijvoorbeeld aan de missies die worden geformuleerd in het kader van het klimaatakkoord: ‘In 2030 zijn 1,5 miljoen woningen en 15% van de kantoren aardgasvrij.’ Of op het gebied van digitalisering: ‘Nederland heeft in 2021 het meest flexibele en het beste digitaal verbonden productienetwerk van Europa.’

Aangezien de industrie een belangrijke rol speelt bij innovatie, gaat dat Nederland ook helpen om een écht innovatieland te worden.

blik op de toekomst

Algoritme maakt nieuw, lichter ontwerp voor ruimtetelescoop

14 okt '19 - 2 min
Kan moderne toptechnologie een technologisch hoogstandje van vijftien jaar geleden verbeteren? TNO paste nieuwe ontwerpmethoden toe voor een remake van de telescoop... Lees meer
verhaal van de klant

Samenwerking leidt tot fluorvrij brandblusschuim

23 sep '19 - 2 min
Saval Brandbeveiliging was al sinds 1999 bezig om het gehalte aan fluorverbindingen in schuimblusmiddel omlaag te krijgen. Maar de grote doorbraak kwam pas in 2012,... Lees meer
innovatie

Een warmtebatterij voor in huis: compact, stabiel en betaalbaar

19 aug '19 - 2 min
Het aanbod van duurzame zonne- en windenergie is onzeker. Soms is het te groot en soms juist weer te klein om te voldoen aan de snel toenemende vraag. Energieopslag... Lees meer
blik op de toekomst

Mobiele communicatie altijd en overal via de satelliet

18 jul '19 - 3 min
Snel en efficiënt mobiel communiceren als je telefoon geen bereik heeft? Het kan via een satelliet die is aangesloten op het aardse 5G-netwerk. Om dat te realiseren,... Lees meer
innovatie

Een snellere uitrol van flexibele displays dankzij SALDtech

27 mrt '19 - 3 min
Ja, er bestaan al telefoons met flexibele displays. Maar het kost momenteel wel veel tijd en geld om beeldschermen met de gewenste buigbaarheid te produceren. Ondertussen... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.