MOMENTUM 3.0

MOMENTUM creëren

ZonMW heeft in 2018 een aantal doorbraakprojecten naar de gezondheidseffecten van microplastics gefinancierd. De kennis van deze projecten is vervolgens gecombineerd in het ‘Microplastics and Human Health Consortium’ MOMENTUM. Universiteiten, onderzoeksinstituten en bedrijven bundelen hierin hun kennis om risico’s voor de mens in kaart te brengen en oplossingen te ontwikkelen. In 2025 is een nieuwe fase begonnen: MOMENTUM 3.0.

Testmaterialen

Goede testmaterialen zijn één van de fundamenten van onderzoek naar microplastics. Toch ontbraken deze lange tijd. TNO heeft, door het combineren van haar kennis van plastics en deeltjes, samen met enkele partners in MOMENTUM 1 en 2, realistische microplastic testmaterialen ontwikkeld. Die zijn in het project gebruikt om gezondheidseffecten te onderzoeken. Omdat de deeltjes realistisch én goed gestandaardiseerd zijn, kunnen ze beter met elkaar vergeleken worden.

Blootstelling

Een belangrijk kennishiaat is hoeveel microplastics we via de lucht binnenkrijgen. In MOMENTUM 3 onderzoeken TNO, Universiteit Utrecht en de Rijksuniversiteit Groningen daarom zowel de hoeveelheid microplastics in de binnenlucht als de factoren die deze beïnvloeden.

Daarbij kijken we naar alledaagse activiteiten, zoals stofzuigen en de was doen, maar ook naar de rol van plastic gebruiksvoorwerpen in huis, zoals meubels, vloeren en gordijnen. Daarnaast onderzoeken we welke maatregelen kunnen helpen om de blootstelling effectief te verminderen, zoals bijvoorbeeld luchtreinigers, verbeterde ventilatie en verandering van gedrag.

Verspreiding in het lichaam

Een belangrijk onderdeel van een risico –inschatting voor de gevaren van microplastic is de opname en verspreiding van microplastics in het menselijk lichaam. Gewone microplastics meten in het menselijk lichaam is erg moeilijk, daarom zet TNO haar unieke microtracer expertise in om – voor het eerst - veilig en accuraat de opname van microplastics in het menselijk lichaam te kunnen meten. De eerste resultaten van dit onderzoek worden in de loop van 2026 verwacht.

Samenwerken aan minder microplastics

Microplastics zijn overal, en het worden er in de toekomst steeds meer.

Wij roepen consortia, bedrijven en overheden op om samen met ons te werken aan oplossingen die de risico’s van microplastics verminderen door:

• Producten te ontwerpen die minder microplastics afgeven, waarbij oplossingen zoals TNO’s MicroPlastics Index (MPI) richting kan geven.
• Blootstelling te verlagen, bijvoorbeeld via betere arborichtlijnen, ventilatie en slimme technische maatregelen.
• Het verder versterken van onderzoek om de schadelijkheid van microplastics beter te begrijpen.

Heb je interesse om samen met ons de volgende stap te zetten naar een toekomst met minder microplastics en meer gezondheid?