Minder microplastics en meer rendement in plastic recycling

Voorkomen en anders terugwinnen

We slagen er steeds beter in om plasticafval te verwerken voor hergebruik, maar het proces zelf staat nog in de kinderschoenen. Bij het recyclen van kunststof verpakkingen, en dan vooral bij het versnipperen en wassen, ontstaan microplastics die kunnen leiden tot emissies naar het milieu. TNO en Nationaal Testcentrum Circulaire Plastics (NTCP) onderzoeken hoe de recyclingindustrie microplasticvorming kan verminderen en tegelijk het rendement kan verhogen door betere keuzes te maken in het recyclingproces.

“In eerder onderzoek zagen we dat bij hard polypropyleen, zoals yoghurt- of kwarkbakjes, maar liefst 15% van het materiaal verloren gaat in de vorm van microplastics”, zegt Marcel van Eijk, R&D manager van NTCP. “Als je echt circulair wilt worden, moet je snappen waar in het proces materiaal verdwijnt en hoe je wat vrijkomt kunt terugwinnen, of beter nog, kunt voorkomen dat microplastic daar worden gevormd.

In nieuw onderzoek, Microplastics in plastic recycling (MiPlaR), dat loopt tot eind 2028 brengen we de verliezen van alle veelgebruikte plastics in kaart en onderzoeken we hoe we deze structureel kunnen verminderen of zelfs voorkomen.”

Inzichten voor de hele keten

In het project werken onderzoeksinstituten NTCP, TNO en Wetsus samen met diverse bedrijven uit de recycling- en verpakkingsindustrie, Provincie Friesland en Rijkswaterstaat. “Deze brede samenwerking is belangrijk voor het slagen van het project”, zegt Henke.

De kennis die we opdoen en de technologie die we ontwikkelen, delen we breed met de partijen die ermee gaan werken. Voor zover wij weten is dit de eerste keer dat ook de invloed van verpakkingseigenschappen op microplasticvorming structureel wordt meegenomen in onderzoek. Daarom zijn we verheugd dat ook Verpact bij het project is aangesloten, de overkoepelende organisatie die in Nederland zorgt voor de inzameling en recycling van verpakkingen.”

Economisch en ecologisch rendement

Het project MiPlaR kwam tot stand binnen het programma Circular Plastics NL (CPNL), dat als onderdeel van het Nationaal Groeifonds werkt aan het versnellen van de transitie naar circulaire plastics.

Mark Demuynck, programmamanager bij CPNL, ziet het project met dubbele waarde. “Onze ambitie is om zoveel mogelijk plastic circulair te maken en te recyclen. Dan is het logisch dat we kijken naar hoe we de efficiëntie en het rendement kunnen verbeteren. We zijn blij dat we een positief verhaal kunnen brengen: hoe je microplastics kunt reduceren en tegelijkertijd het recyclingproces economisch kunt versterken. Daarmee zetten we een stap vooruit, economisch en ecologisch.”

Hoopvol gestemd

Waar staan we over tien jaar? Als het aan TNO en de projectpartners ligt, is het antwoord hoopgevend. "Recyclen blijft microplastics opleveren, maar we kunnen wél grip krijgen op het ontstaan en verspreiding en daarmee de hoeveelheid die naar het milieu weglekt, sterk beperken", zegt Henke. "Dat is nodig om kunststofrecycling op grote schaal toekomstbestendig te maken en het vertrouwen erin te houden."