Ons werk

Adaptieve Krijgsmacht

Robuust én wendbaar: dit zijn de nieuwe voorwaarden van een adaptieve defensieorganisatie. Oftewel, tweebenigheid, de Samoerai en Ninja: het beste van twee werelden. Deze vaak concurrerende waarden en tegenstrijdige eisen zorgen ook voor spanningsvelden binnen een organisatie, vooral voor leidinggevenden. Want… wat willen we? Efficiëntie of innovatie? Korte of lange termijn visie?  Beheersen of loslaten?

Lees ook de bladerbare versie van de publicatie 'De adaptieve krijgsmacht en de roep van de uil'

open

Wanneer er wordt gesproken over het vergroten van de adaptiviteit van een organisatie, dan wordt dit al snel vertaald in de transitie van een robuuste, stabiele organisatie naar een flexibele, wendbare organisatie. Een organisatie die zich continu kan aanpassen. Toch is dit een misverstand. Een adaptieve organisatie is juist een organisatie die beide eigenschappen in zich heeft: robuust weerstand kunnen bieden én flexibel meebewegen. Deze aspecten moeten wel in de juiste verhouding aanwezig zijn. Te veel wendbaarheid en flexibiliteit zorgt voor chaos, willekeur en opportunisme, te veel robuustheid zorgt voor starheid, bureaucratie en rigiditeit.

Adaptieve organisatie

Het vermogen van een organisatie om beide tegenstrijdige eigenschappen gelijktijdig in te zetten, wordt tweebenigheid, of ambidexteriteit, genoemd. Een tweebenige organisatie kan effectief omgaan met de spanningsvelden die bestaan tussen robuust en wendbaar. Ze kan deze optimaal benutten.

Spanningsvelden

Binnen een organisatie zijn de spanningsvelden overal en op elk niveau aanwezig. Denk aan het inzetten van een transparante koers waarmee maatschappelijke en politieke verantwoording kan worden afgelegd enerzijds, en de realiteit dat de uitgezette koers al achterhaald is nog voor men begonnen is anderzijds. Of denk aan de pijnlijke spagaat tussen de vastomlijnde (inkoop)procedures die belangrijk zijn voor het kosteneffectief en veilig inkopen van materieel, die tegelijkertijd de flexibiliteit en snelheid van het werk voor operationele eenheden enorm vertragen. Bij Defensie wil men op operationeel niveau gedegen en goed op de taak afgestemde personeel en middelen inzetten, maar ook optimaal inspelen op de nieuwste (technologische) ontwikkelingen die zich in een razend tempo aandienen. Een lastige taak.

Het tweebenig vermogen

Het tweebenige vermogen betreft de (strategische) inrichting van de organisatie (strategie, processen, structuren), maar ook hoe medewerkers binnen de organisatie kunnen omgaan met de spanningsvelden tussen robuust en wendbaar. Uit het onderzoek blijkt dat een adaptieve mindset en cultuur van cruciaal belang is. Zoals het herkennen van spanningsvelden en deze kunnen omarmen. Men gaat de waarde van beide uitersten inzien en hoe deze elkaar juist versterken. De daarop volgende vaardigheid is het integreren van beide perspectieven tot een vernieuwend paradigma. Zo komt men tot oplossingen die de adaptiviteit op duurzame wijze vergroten. Een common purpose is hierbij essentieel, zoals een doel en koers die door de hele organisatie heen de leidraad vormen voor het handelen.

De Samoerai en de Ninja: de visie van TNO

De samoerai en de ninja zijn elkaars tegenpolen. Maar een waarlijk adaptieve krijger kan niet slechts een samoerai óf een ninja zijn. Je bent pas adaptief als je het spanningsveld tussen stabiliteit enerzijds, én wendbaarheid anderzijds kunt integreren. TNO ondersteunt Defensie bij het samenbrengen van het beste van beide werelden. Zoals het versterken van haar adaptieve mindset en cultuur, de common purpose en de systeemwereld (inrichting processen en structuren) die hierop van invloed zijn.

Wilt u weten hoe toegepast onderzoek de adaptiviteit van uw organisatie of krijgsmachtonderdeel kan verbeteren?

Neem contact met ons op.

e-mail

Drs. Josephine Sassen-van Meer

Contact

Drs. Josephine Sassen-van Meer

  • training
  • performance innovations
E-mail

70 jaar Defensie Onderzoek

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Wij gebruiken anonieme cookies om het gebruik van onze site te verbeteren. Ons privacystatement is aangepast aan de nieuwe privacywetgeving in de EU.