Grootschalige opslag en transport van waterstof

Thema:
Schone waterstofproductie

In de komende 10 jaar neemt het aantal windparken op zee toe tot een capaciteit van 11,5 gigawatt in 2030. Grootschalige opslag en transport van waterstof is daarvoor essentieel. De Noordzee is zeer geschikt om groene, volledig duurzaam opgewekte waterstof te produceren, op te slaan en naar land te transporteren.

Productie groene waterstof

Waterstof is onmisbaar in de energietransitie. Het helpt bij het terugdringen van de CO2-uitstoot van industrieën die veel energie gebruiken. Wij dragen bij aan innovaties om waterstof op grote schaal op zee te kunnen produceren en opslaan. We bedenken concepten, ontwikkelen technologieën en doen praktijkproeven. Zo komt er op installatie voor productie van groene waterstof op een olie- en gasplatform voor de kust van Den Haag. Dit wordt geproduceerd uit duurzame elektriciteit, opgewekt door wind en zon.

Transport

Onder de Noordzee bevinden zich veel lege gasvelden waarin de waterstof kan worden opgeslagen. Op momenten van grote vraag naar energie kan deze waterstof via bestaande gasleidingen aan land worden gebracht. We onderzoeken wat de meest robuuste en goedkope manier is om de op zee opgewekte elektriciteit in de vorm van waterstofmoleculen te transporteren naar de grote gebruikers. Waterstof vervoeren is een stuk goedkoper dan transport van elektriciteit via kabels.

Gaspijpleidingen

Bovendien is de bestaande infrastructuur van gaspijpleidingen op land en in de Noordzee hiervoor zeer geschikt. Op dit moment stroomt aardgas door deze leidingen naar land. En dat is veel meer dan de 11,5 gigawatt windvermogen in 2030. Dat maakt het aantrekkelijk om waterstof mee aan land te brengen.

Waterstof opslaan

We doen een ander onderzoek naar het opslaan van waterstof in zoutcavernes of lege gasvelden. Gasvelden zijn in potentie geschikt, maar het moet bewezen worden dat de opslag veilig en economisch haalbaar is. Op land kan waterstof in lege zoutcavernes veilig worden opgeslagen. De cavernes zijn eerder gebruikt om aardgas op te slaan en zijn lekdicht. Als je duurzame energie opwekt op land en omzet in waterstof is dat veel goedkoper op te slaan en te transporteren dan elektronen.

Opslag in lege gasvelden en zoutcavernes

Energie uit zon en wind is afhankelijk van de weersomstandigheden. Door de energie als waterstof op land en zee op te slaan, is de vraag beter in balans te brengen. In lege gasvelden in zee past overigens veel meer dan in zoutcavernes. In ons onderzoek naar opslag in de gasvelden en geslagen putten kijken we vooral naar lekdichtheid en of en hoe waterstof reageert op materialen en gesteenten. We werken hiervoor samen met industriële partners.

Kleinschalige opslag

Ook ontwikkelen we nieuwe materialen voor kleinschalige opslag van waterstof in speciale tanks. Hierbij slaan we waterstof op als hoge druk gas of binden het aan een ander element waardoor het vloeibaar blijft. Zo doen we studies en testen we materialen voor opslag van waterstof onder extreme condities. Bijvoorbeeld hoge druk of lage temperatuur. Mogelijke toepassingen zijn zwaar transport over weg en over water. Vloeibare waterstof heeft een temperatuur van -253 graden Celsius. Dat moet veilig en rendabel te verschepen zijn van de productieplek naar de plek waar er vraag naar is. Onze kennis van gas, procestechnologie, chemie en materialen komen hier samen.

Samenwerking

Om waterstof als brandstof veilig in een auto, vrachtwagen of vliegtuig te gebruiken zijn speciale tanks nodig. We zijn op zoek naar partners om veilige waterstoftanks mee te produceren. Interesse? Neem contact met ons op.

Blauwe waterstof

Samen met de industrie in de Rotterdamse haven hebben we plannen ontwikkeld voor het sterk terugdringen van de CO2-uitstoot. Blauwe waterstof is hier de oplossing. Want de CO2 die vrijkomt bij de productie van waterstof, wordt afgevangen en vervoerd naar lege gasvelden in de Noordzee.

Actuele projecten

Project H-vision gaat over transport van de CO2-neutrale blauwe waterstof. Namelijk van een centrale fabriek op de Maasvlakte, via een nieuw leidingnetwerk in het havengebied, naar de chemische- en raffinagebedrijven. En CO2 naar lege gasvelden op zee via het Porthos-netwerk. Landelijk moet het netwerk van Gasunie zich aanpassen en uitbreiden om groene waterstof te vervoeren van de Noordzee en andere bronnen naar grote industriële clusters in Rotterdam, Eemshaven, IJmuiden, Terneuzen en Zuid-Limburg.

Webinar 'Nederland als internationale waterstofhub'

René Peters van TNO, Noé van Hulst van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en René Schutte van Gasunie bespreken de kansen en uitdagingen van Nederland als internationale waterstofhub.

Laat je verder inspireren

8 resultaten, getoond 1 t/m 5

Methaanpyrolyse: waterstof maken zonder CO2-uitstoot

Informatietype:
Artikel
We ontwikkelden een technologie om waterstof schoon te produceren: methaanpyrolyse. Hiermee maken we waterstof zonder CO2-uitstoot.

Met blauwe waterstof naar groene waterstof

Informatietype:
Artikel
Waterstof speelt een sleutelrol in de energietransitie omdat bij het gebruik ervan geen broeikasgassen in de lucht komen. Lees meer over blauwe waterstof.

Groene waterstof

Informatietype:
Artikel
Waterstof produceren zonder CO2-uitstoot noemen we groene waterstof. Het is gemaakt uit water via elektrolyse met elektriciteit van zon en wind.

15 dingen die je moet weten over waterstof

Informatietype:
Artikel
Waterstof kan een belangrijke bijdrage leveren aan de energietransitie. Maar wat is waterstof? En hoe gebruiken we het?

TNO en partners werken aan nieuwe generatie elektrolysers

Informatietype:
Nieuws
26 april 2022
TNO, Bekaert, Johnson Matthey en Schaeffler werken aan een nieuwe generatie elektrolysers. Met als doel energie-efficiëntie en kostenreductie.