Ons werk

SAKAMATA: sonar en zeezoogdieren

Zeezoogdierenonderzoek is een belangrijke spin-off van het werk van de afdeling Acoustics en Sonar. Deze afdeling heeft tot doel de nationale technologiebasis op het gebied van sonarsystemen, de onderwateromgeving en - verdediging tegen - onderwaterwapens te onderhouden en uit te breiden. De belangrijkste doelen zijn ondersteuning van de Koninklijke Marine en het ontwikkelen van innovatieve toepassingen van sonar voor militair en civiel gebruik.

Zeezoogdieren gebruiken geluid om prooien en roofdieren op te sporen. Daarnaast gebruiken zeezoogdieren geluid voor communicatie en navigatie. Hoewel onze kennis in dit opzicht nog lacunes vertoont, moeten we aannemen dat er wellicht een verband bestaat tussen bijvoorbeeld sonaroperaties en de (overigens onverklaarbare) strandingen van groepen zeezoogdieren zoals walvissen. Veel regeringen houden hier rekening mee en onderwerpen het gebruik van sonar aan strikte regelgeving. In de praktijk betekent dit:

  • zorgvuldige planning van sonaractiviteiten;
  • nagaan of er zeezoogdieren in het operatiegebied aanwezig zijn alvorens gebruik te maken van sonar;
  • indien zeezoogdieren inderdaad aanwezig zijn, het effect van het sonargeluid bepalen voordat gebruik wordt gemaakt van hoogvermogenapparatuur.

Diervriendelijke oplossing

TNO heeft software ontwikkeld, SAKAMATA genaamd, die de sonaroperator helpt zijn werk op een diervriendelijke manier uit te kunnen voeren. Met één druk op de knop kan hij nagaan welke zeezoogdieren hij kan verwachten in zijn operatiegebied en hoe gevoelig hun gehoor is. SAKAMATA voorziet ook in een database voor de audiovisuele monitoring van zeezoogdieren. Het systeem genereert voor ieder operatiegebied een advies voor het gebruik van sonar. Onderdeel van dit advies is bijvoorbeeld een zogenaamd 'ramp-up scheme', dat rekening houdt met de sonarspecificaties, de omgevingsomstandigheden en de soorten zeezoogdieren die in het operatiegebied aanwezig zijn. SAKAMATA helpt bij het voorkomen van gehoorschade bij zeezoogdieren en geeft de dieren de kans gedurende een sonaroperatie een rustiger gebied op te zoeken.

Nieuws

Nieuwe mijlpaal waarborgen privacy bij gezichtsherkenning

19 februari 2021
Gezichtsherkenning is een krachtig hulpmiddel dat bijvoorbeeld al door de politie wordt toegepast bij het identificeren van verdachten. In potentie kan het ook helpen om in publieke ruimtes de veiligheid... Lees verder
Nieuws

Beatrice de Graaf benoemd tot voorzitter Strategische Adviesraad TNO Defensie en Veiligheid

11 februari 2021
Hoogleraar Beatrice de Graaf is benoemd tot voorzitter van de Strategische Adviesraad (SAR) van TNO Defensie en Veiligheid. Zij zal deze rol bekleden tot tenminste eind 2025. Lees verder
Nieuws

Jaaroverzicht 2020: TNO in de media

24 december 2020
Doelgericht innoveren, dat is waar TNO voor staat. Dat doen we niet alleen, maar samen met bedrijven, overheden en tal van organisaties. Lees verder

Contact

Dr. Frans-Peter Lam

  • zeezoogdieren
  • sonar

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Op TNO.nl maken we gebruik van cookies. De daarin opgeslagen informatie kan bij een volgend bezoek weer naar onze servers teruggestuurd  worden.