Zorg verschuift naar huis: FirstLine project zet veiligheid van sensoren en wearables centraal

Zorg op afstand vraagt om digitale veiligheid

FirstLine speelt in op de toenemende inzet van sensoren en wearables voor zorg en monitoring op afstand, bijvoorbeeld bij mensen met diabetes. Deze technologie ontlast het zorgpersoneel en maakt het mogelijk om patiënten in de thuisomgeving beter te ondersteunen en zorgprofessionals tijdig inzicht te geven. Tegelijkertijd stelt deze ontwikkeling nieuwe eisen aan de manier waarop data wordt verzameld, verwerkt en gedeeld buiten de gecontroleerde omgeving van het ziekenhuis.

De actualiteit onderstreept het belang hiervan. Recente cyberincidenten bij onder andere ChipSoft laten zien dat digitale zorginfrastructuren kwetsbaar kunnen zijn. Zulke gebeurtenissen maken duidelijk dat vertrouwen, veiligheid en betrouwbaarheid randvoorwaarden zijn voor de verdere transitie van zorg naar de thuisomgeving – zeker wanneer sensoren continu gevoelige gezondheidsdata genereren.

Van losse toepassingen naar een samenhangend systeem

In de huidige praktijk functioneren sensoren, apps en cloudplatforms vaak als afzonderlijke oplossingen. FirstLine richt zich daarom op de vraag hoe deze componenten als één samenhangend systeem kunnen samenwerken, zodanig dat vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van data zijn geborgd, ook in de dynamische en diverse thuisomgeving.

Binnen het project wordt gewerkt volgens de principes van cybersecurity by design en de internationaal gehanteerde CIA-triade. Deze principes vormen de basis voor zowel het wetenschappelijk onderzoek als de technische architectuur die in FirstLine wordt ontwikkeld en gevalideerd.

Open en schaalbaar voor meerdere toepassingen

FirstLine ontwikkelt een open en interoperabel ecosysteem waarin verschillende typen sensoren en wearables veilig kunnen worden geïntegreerd. De eerste toepassingen richten zich op onder andere glucosemonitoring, preventie van diabetische voet en leefstijlondersteuning, met het oog op opschaling naar andere ziektebeelden en sensortypen.

Het project resulteert onder meer in:

• Een gevalideerde veiligheidsarchitectuur voor sensoren in de thuisomgeving;
• Open richtlijnen voor veilige en mensgerichte inzet van sensortechnologie;
• Open-source softwarecomponenten (SDK’s en API’s) voor veilige datakoppeling;
• Een geïntegreerde demonstratieomgeving (FirstLine-frontend), getest binnen het NHG-zorgpad voor diabetes in de eerste lijn.

De resultaten zijn nadrukkelijk bedoeld om ook buiten het consortium toepasbaar te zijn voor andere thuismonitoring- en zorgtoepassingen.

Rol van TNO

TNO levert vanuit de afdelingen Health & Work en ICT, Strategy & Policy binnen FirstLine de wetenschappelijke onderbouwing en onafhankelijke validatie van de ontwikkelde methoden en architecturen. Vanuit het TNO Digital Biomarker Lab wordt expertise ingebracht op het snijvlak van digitale biomarkers, sensordata, interoperabiliteit en verantwoorde inzet van technologie in de thuisomgeving.

De opgedane kennis wordt vastgelegd in publiek toegankelijke rapporten en softwarecomponenten en gedeeld via netwerken binnen de Topsectoren ICT en Life Sciences & Health.

Bijdrage aan toekomstbestendige zorg op afstand

Met FirstLine werken Nederlandse medtech-MKB-bedrijven en TNO samen aan een volgende stap in zorg op afstand: technologie die niet alleen functioneel is, maar ook bestand is tegen de eisen die veiligheid, schaalbaarheid en praktijkgebruik stellen. Daarmee levert het project een concrete bijdrage aan een verantwoorde en duurzame transitie van zorg naar de thuisomgeving.