column

Leefstijl als Medicijn biedt businesskansen

13 juli 2017 • 3 min leestijd

Er waait een nieuwe wind door de gezondheidszorg. Nou ja, het is nog een briesje maar wel een met de potentie om uit te groeien tot een flinke storm. Althans als we Vijay Pande van het investeringsbedrijf Andreessen Horowitz mogen geloven. Het bedrijf investeert in start-ups die behandelingen en behandelmethoden aanbieden die de huidige ziektegedreven gezondheidszorg op grote schaal gaan veranderen. En Andreessen Horowitz is niet de enige. Steeds meer start-ups die zich op Leefstijl als Medicijn richten, verwerven grote investeringen.

Pande gelooft sterk in de opkomst van ‘digital therapeutics’ en ‘prescribed nutrition’. Digital therapeutics – onthoud die naam – klinkt toch een stuk beter dan het Nederlandse ‘digitale behandelmethodes’ of  ‘voorgeschreven nutriënten’. Digital therapeutics wordt, na pillen gebaseerd op eenvoudige moleculen en meer complexe medicijnen gebaseerd op eiwitten, gezien als een volgende stap in de ontwikkeling van geneesmiddelen. Digital therapeutics zijn nieuwe behandelmethodes met digitale middelen die ons gedrag beïnvloeden, gecombineerd met nieuwe manieren waar we ziektes behandelen met leefstijl en voeding.

Gedragsverandering

Deze nieuwe behandelmethodes zijn zeer geschikt voor mensen met chronische metabole ziektes. Voor deze mensen is veel winst te behalen door ze te behandelen met datgene wat hen ook heeft ziek gemaakt: hun leefstijl. Nu worden mensen met chronische aandoeningen als type 2 diabetes vooral behandeld met medicijnen die hun symptomen bestrijden zonder echt te genezen. Maar deze mensen hebben veel meer aan gedragsverandering, zoals een gezond eet- en beweegpatroon ondersteund door digitale hulpmiddelen. Type 2 diabetes kan door een dergelijke interventie worden omgekeerd en waarschijnlijk zelfs genezen.

“Er waait een nieuwe wind door de gezondheidszorg met nieuwe methodes waar we ziektes behandelen met leefstijl en voeding”

Apotheek zonder medicijnen

Laten we voor een voorbeeld even naar Amerika gaan, waarom ook niet. Ik las een mooi artikel over het ‘Fresh Food Pharmacy’-programma, dat wordt aangeboden door zorgaanbieder Geisinger. Het programma is een nieuw soort apotheek. Deze apotheek biedt geen medicijnen aan, maar heeft alleen gezonde en verse voedingsmiddelen in de schappen. Mensen met type 2 diabetes die meedoen in dit programma, krijgen bij de apotheek producten om gezonde maaltijden te bereiden en krijgen coaching in hoe ze de maaltijden moeten bereiden. Deelnemers zijn vooral mensen met een laag inkomen.

“In Amerika lijkt een businessmodel voor Leefstijl als Medicijn echt mogelijk”

Investeren loont

De Fresh Food Pharmacy kost Geisinger zo’n 1.000 dollar per deelnemer per jaar. Het bedrijf ziet dit als investering, want de opbrengst is groter. De opbrengst wordt gemeten via een verbetering in de biomarker HbA1c. HbA1c meet de schommelingen in bloedsuikerspiegel van de laatste drie maanden. Geisinger berekent dat 1 procentpunt afname van HbA1c bij iemand met type 2 diabetes in de toekomst 8.000 dollar bespaart. En behalve het voorkomen van ernstige gevolgen van type 2 diabetes kan de Fresh Food Pharmacy ook effect hebben op het voorkomen van andere ziektes.

Virtuele kliniek

We blijven nog even in Amerika, waar een andere start-up zich richt op het genezen van ziektes met digital therapeutics. Het Amerikaanse Virta Health heeft de ambitie om zonder medicatie of operaties de ziekte van 100 miljoen mensen met type 2 diabetes te genezen. Virta Health is een virtuele kliniek die eerst met een speciaal dieet de glucosespiegels van mensen met diabetes in toom brengt, om vervolgens met coaching en eHealth de gedragsverandering van mensen te ondersteunen. Virta Health presenteert zichzelf als een volwaardige vervanging van de medicamenteuze behandeling van type 2 diabetes. Interessant is dat het bedrijf net 37 miljoen dollar als startkapitaal heeft verworven.

“Voor mensen met chronische metabole ziektes is veel winst te behalen door ze te behandelen met datgene wat hen ook heeft ziek gemaakt: hun leefstijl”

Van briesje naar storm

In Amerika lijkt een businessmodel voor Leefstijl als Medicijn dus echt mogelijk. Natuurlijk weet ik dat de gezondheidszorgsituatie in Amerika niet te vergelijken is met die in Nederland. Toch is het opmerkelijk dat dergelijke initiatieven in Nederland zo moeizaam van de grond komen en vooral moeilijk een grote schaal bereiken. Veel initiatieven blijven klein of stranden nadat projectsubsidies stoppen. Grote investeringen in Nederlandse start-ups op dit gebied zijn er nog niet. En dat terwijl er in ons land op dit onderwerp veel kansrijke innovaties ontwikkeld zijn en worden. TNO heeft een aantal stukjes van de digital therapeutics-puzzel in handen; ze kan bijvoorbeeld type 2 diabeten met een nieuwe diagnosemethode sub-typeren om ze gericht met voeding en leefstijl te behandelen. Ook kan ze type 2 diabeten van digitaal gepersonaliseerd voedingsadvies voorzien. Welke ondernemers en investeerders maken samen met TNO van het Nederlandse Leefstijl als Medicijn-briesje een flinke storm en beginnen de Nederlandse Fresh Food Pharmacy of Virta Health?

Auteur

André Boorsma

column

Leefstijl als Medicijn biedt businesskansen

13 jul '17 - 3 min
Er waait een nieuwe wind door de gezondheidszorg. Nou ja, het is nog een briesje maar wel een met de potentie om uit te groeien tot een flinke storm. Althans als... Lees meer
blik op de toekomst

Op weg naar een voedselallergievrije wereld in 2030

2 dec '16 - 1 min
Voedselallergie is een veel voorkomend gezondheidsprobleem. Het heeft grote impact op de kwaliteit van leven en ook de economische impact is enorm. Maar er is goed... Lees meer
dossier

Personalized nutrition: op naar een gezonder eetpatroon

17 feb '16 - 2 min
Er is steeds meer informatie beschikbaar over ons lichaam en de invloed van voeding daarop. Is het mogelijk betere, gezondere en persoonlijke voeding te ontwikkelen?... Lees meer
dossier

Zo doe je dat: 3D-voedsel printen

12 feb '16 - 1 min
Samen met het Italiaanse voedingsmiddelenbedrijf Barilla demonstreerde TNO in 2015 een prototype van een pastaprinter. De machine kan vormen printen die met normale... Lees meer
verhaal van de klant

10 inspirerende ideeën voor de Nationale Wetenschapsagenda

1 okt '15 - 2 min
Een bundel essays over tien maatschappelijke uitdagingen en daaraan gekoppelde innovatie-opgaven waar Nederland in de toekomst voor staat. Dat werd aangeboden aan... Lees meer

VOLG TNO OP SOCIAL MEDIA

blijf op de hoogte van ons laatste nieuws, vacatures en activiteiten

Wij gebruiken anonieme cookies om het gebruik van onze site te verbeteren. Ons privacystatement is aangepast aan de nieuwe privacywetgeving in de EU.