Ontdek vandaag hoe jij impact maakt op het energiesysteem van morgen

De energietransitie vraagt om sterke regie van overheden die beleid en uitvoering verbinden in een duurzaam, betaalbaar en toekomstbestendig energiesysteem. Provincies en gemeenten ervaren dagelijks de gevolgen van netcongestie, stilvallende bouwprojecten en complexe keuzes rond warmtenetten en ruimtelijke inpassing.

Door slimmer gebruik van netcapaciteit, gerichte publiek private samenwerking en inclusieve oplossingen kunnen overheden economische groei mogelijk maken, de energie autonomie versterken en zorgen dat alle inwoners en bedrijven meeprofiteren van de transitie.

De overgang naar een net-zero energiesysteem dwingt netbeheerders tot scherpe keuzes in rollen en verantwoordelijkheden, in contractvormen en marktmodellen. Diepgaande kennis van het energienet alleen is niet meer genoeg. Succesvolle langetermijninvesteringen vragen om inzichten achter de meter.

Om betrouwbare cijfers over maatschappelijke en demografische trends van bewoners en bedrijven, over de verduurzaming van industrie en de gebouwde omgeving. Met datagedreven beslissingen en succesvolle partnerships met provincies bouw je als netbeheerder aan een toekomstbestendig energiesysteem dat vandaag al rendeert.

Nederlandse bedrijven staan klaar om te verduurzamen en te groeien, maar worden daarin belemmerd door netcongestie. Beperkte aansluitingen en een tekort aan laadvoorzieningen remmen investeringen en de economische groei en werkgelegenheid van bedrijven en regio’s. Met slimme tools en beter inzicht in knelpunten en capaciteit, kunnen mkb en bedrijventerreinen toch groeien ondanks netcongestie.

Onze modellen, praktijkonderzoek en gedragsinzichten helpen de Rijksoverheid om netcapaciteit integraal in beeld te krijgen en beter te benutten. Zo onderzoekt TNO voor het consortium Gebouwde Omgeving Elektrificatie (GO-e) slimme flexibiliteitsdiensten als alternatief voor netverzwaring.

Flexibiliteit van onder meer EV’s en warmtepompen blijkt vaak voldoende om congestie te verminderen, mits de juiste prikkels worden ingezet voor gedragsverandering. Inzichten die kostbare netverzwaringen kunnen voorkomen.

Met scenario’s en energiemodellen zoals TulipaEnergy zie je als beleidsmaker direct de gevolgen van beleidskeuzes voor de hele energieketen. Wat is de prijsimpact op huishoudens en industrie? Wat betekent dit voor de inzet van hernieuwbare bronnen zoals wind op zee?

Projecten als Market Organisation of the Dutch Energy System (MODES) brengen in kaart welke marktordening nodig is voor een CO2-neutraal energiesysteem in 2050. Zo ondersteunen we beleidskeuzes met samenhangende, wetenschappelijk kennis en ervaring.

Door energiedata op wijk-, buurt- en gebouwniveau te combineren, adviseert TNO hoe wijken en bedrijventerreinen zo ingericht kunnen worden dat ze het elektriciteitsnet ontlasten. Hiervoor gebruiken we onder meer de Warmteprofielengenerator, die de warmtevraag per gebied berekent, en Hestia, een open-source simulatiemodel dat alle Nederlandse woningen in kaart brengt en beleidsmaatregelen evalueert.

TNO ontwikkelt een universele, opschaalbare aanpak voor het ontwerpen van warmtenetten. Standaardisatie draagt bij aan kostenverlaging, wat de uitrol versnelt. Dankzij projecten als CHILL weten we welke typen warmtenetten het best bij een bepaald gebied passen: van traditionele netten tot zeer-lage-temperatuurvarianten (ZLT). Met het project ABLE koppelen we kleinschalige, uitbreidbare warmtenetten aan het net om congestie op bedrijventerreinen te beperken.

De energietransitie heeft grote ruimtelijke impact, terwijl ruimte in Nederland schaars is. Daarom werkt TNO aan energieplanologie. Binnen het programma Ruimte voor Energie verbinden we provinciale en gemeentelijke plannen met investeringen van netbeheerders. Met data, visualisaties en modellen zoals de Ruimtelijke Energieverkenner maken we zichtbaar wat ruimtelijke keuzes betekenen voor de energie-infrastructuur.

Betrouwbare cijfers over maatschappelijke en demografische trends van bewoners en bedrijven, over de verduurzaming van industrie en de gebouwde omgeving, zijn cruciaal voor het doen van langetermijninvesteringen in een betrouwbaar en toekomstbestendig energiesysteem.

Bij TNO hebben we veel ervaring met het opzetten en tot bloei brengen van samenwerkingen tussen overheden, netbeheerders en marktpartijen, die hard nodig zijn voor het succes van warmtenetten.

Samen met netbeheerders ontwikkelen we oplossingen zoals schaalbare flexibiliteitsdiensten (GO-e), waarmee elektrische auto’s en warmtepompen automatisch bijdragen aan een stabieler net.

We brengen uitdagingen van netbeheerders neutraal en feitelijk onder de aandacht van ministeries zodat beleid beter aansluit.

Bij complexe, bedrijfsoverstijgende problemen helpt TNO met het analyseren, signaleren en agenderen van deze knelpunten voor het Nederlandse bedrijfsleven bij beleidsmakers op een nationaal niveau.

Vanuit de nationale energieproblematiek van de industrie bieden we lokaal concrete instrumenten en oplossingen voor bedrijven, specifiek voor het mkb en bedrijventerreinen in Nederland. Bijvoorbeeld met de Energiepotentieelscan: daarmee kunnen bedrijven duurzame energie beter benutten door lokaal vraagprofielen en data beter op elkaar af te stemmen. Met Energy Hubs, zoals in het programma EIGEN, werken we aan slimme energieoplossingen voor bedrijventerreinen.