TNO presenteert geavanceerde netvliescamera voor vroege opsporing oogziektes

Thema:
Gezonde samenleving

Netvliesdegradatie vanwege diabetes zorgt vaak voor slechtziendheid en blindheid bij volwassenen tussen de 30 en de 65 jaar. Een lokaal tekort aan zuurstof is een vroege indicatie voor netvliesaandoeningen waarbij snelle behandeling cruciaal is om het zicht te behouden. Tijdens het EURETINA Congress 2023 in de RAI Amsterdam presenteert TNO een geavanceerde netvliescamera die met behulp van licht de zuurstofsaturatie in de bloedvaten van het netvlies meet. Om netvliescamera’s met zo’n zuurstofmeetfunctie te testen ontwikkelde TNO ook een uniek high-tech modeloog. Op de lange termijn gaat TNO onderzoeken of bepaalde hart- en vaatziekten en hersenaandoeningen ook in het oog te detecteren zijn.

Ruim 1,2 miljoen Nederlanders hebben diabetes en daar komen elke maand 1000 diagnoses bij. Rond de 30 procent van hen krijgt hierdoor last van netvliesdegradatie (diabetische retinopathie). Dit tast de bloedvaten in het oog aan waardoor er zuurstoftekort kan ontstaan in het netvlies met als gevolg vaak zichtverlies. Eerdere detectie van deze aandoening betekent snellere behandeling waardoor slechtziendheid of blindheid geen automatisch gevolg hoeft te zijn. Daarom werkt TNO aan twee netvliescamera’s die via de pupil met behulp van licht (fotonen) de zuurstofverdeling in het netvlies afbeelden.

Een van de netvliescamera's (Quantitative Retinal Imaging)
Een van de netvliescamera's (Quantitative Retinal Imaging)

Zuurstof meten via meerdere kleuren licht

Samen met het Rotterdams Oogheelkundig Instituut en het Leidse Centre for Human Drug Research werkt TNO aan een innovatieve module voor netvliescamera’s genaamd “QRI, Quantitative Retinal Imaging”. Deze module belicht het netvlies met lijnpatronen van specifieke kleuren. Uit de reflectie van deze patronen wordt onder andere diagnostische informatie verkregen over de zuurstofverdeling en doorbloeding van het netvlies. Daarnaast ontwikkelt TNO in nauwe samenwerking met de Vrije Universiteit en Heidelberg Engineering een SLO (scanning laser ophthalmoscope) systeem. Met een zeer snel scannende laser meet het via meerdere kleuren licht de zuurstofsaturatie in de bloedvaten van het netvlies. Op korte termijn zijn oogziektes zoals diabetische retinopathie hierdoor mogelijk eerder op te sporen.

Model dat bloedvat in menselijk oog nabootst

Het valideren van nieuwe instrumenten in de oogheelkunde is uitdagend omdat het netvlies fysiek niet goed toegankelijk is. Voor het testen van deze netvliescamera’s met zuurstofmeetfunctie ontwikkelde TNO daarom een innovatief ‘modeloog’. Wat dit modeloog bijzonder maakt, is dat het een bloedvat in het menselijk oog nauwkeurig nabootst. Zo stroomt er levend menselijk bloed door een klein kunstmatig bloedvat in een artificieel netvlies met optische en geometrische eigenschappen van een echt oog. De zuurstofsaturatie in het bloed wordt ingesteld door middel van een miniatuur hart-long machine.

Volgende stap: Parkinson en Alzheimer

Aangezien het oog de enige plek in het lichaam is waar direct zicht is op bloedvaten en zenuwstructuren biedt het veel perspectief voor het meten van biomarkers (meetbare indicatoren die informatie geven over je gezondheidstoestand). De volgende stap is daarom onderzoeken of het mogelijk is om hart- en vaatziekten en hersenaandoeningen zoals Parkinson of Alzheimer in het oog te detecteren. Momenteel zijn die hersenaandoeningen nog moeilijk te achterhalen. Vroege opsporing van hart- en vaatziekten zou bij vrouwen bijvoorbeeld veel opleveren omdat, in tegenstelling tot bij mannen, eerste tekenen vaak niet worden herkend.

Laat je verder inspireren

48 resultaten, getoond 6 t/m 10

Een gezonde leefstijl als beste medicijn

Informatietype:
Insight
28 november 2023
Welvaartsziekten zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziektes zijn sterk in opkomst. Zo sterk zelfs, dat Suzan Wopereis, Principal Scientist bij TNO, vreest voor een overspoeling van de zorg.

Tijdmakers: medicijnontwikkeling versnellen met organen in een machine

Informatietype:
Insight
15 november 2023

Inclusieve technologie kan werkgevers helpen onbenut arbeidspotentieel te benutten

Informatietype:
Insight
14 november 2023

Burnout-klachten blijven stijgen: ontwikkelen van goede methode om stress te meten is noodzakelijk

Informatietype:
Insight
13 november 2023

Het versterken van de veerkracht van de Nederlandse samenleving: 10 beleidsadviezen

Informatietype:
Insight
6 november 2023